Հա

Օրակարգ

12/02/2019 - 15:50

Պետականութեան պահպանումը՝ գերխնդիր

Պատմական փաստ է, որ իրանական 2500-ամեայ պետականութեան թագաւորական վերջին դինաստիայի՝ Փահլեւիների իշխանակալութիւնը տապալւեց նախորդ դարի՝ 1979 թ. փետրւարեան համակարգային-համաժողովրդական յեղափոխութեամբ:

Իրանի յեղափոխութեան 40-ամեակի առիթով

Դ. Մ.

 

Պատմական փաստ է, որ իրանական 2500-ամեայ պետականութեան թագաւորական վերջին դինաստիայի՝ Փահլեւիների իշխանակալութիւնը տապալւեց նախորդ դարի՝ 1979 թ. փետրւարեան համակարգային-համաժողովրդական յեղափոխութեամբ:

Ըստ ամենայնի դասական յեղափոխութիւնների գրեթէ բոլոր օրինաչափութիւններով հանդերձ, Իրանի ապստամբ ժողովրդի շարժման հասարակական-հոգեմտաւոր թեքումն ու ուղղւածութիւնը կերպաւորւեց կրօնական աւանդոյթներով եւ հանգուցալուծւեց՝ մինչ այդ ժողովրդական յեղափոխութեան իսլամական կոչումով ու հետագային էլ նոյն բովանդակութեամբ հանրահռչակմանը, որի առանցքային առաջնորդութիւնը լիարժէքօրէն վերապահւեց այաթօլլահ Խոմէյնիին…:

Շարժման դեռեւս երկարամեայ պայքար մղած քաղաքական տարատեսակ հոսանքները՝ ազգային, դեմոկրատական, սովետամէտ թէ այլեւայլ օրիանտացիաների հետամուտ խումբ-խմբակցութիւն-կուսակցութիւնները, շատ արագ յայտնւելով «խաղից դուրս» վիճակում, ամիսներ ի վեր ընդդիմանալու փորձերով տարւեցին, սակայն Էմամ Խոմէյնիի հետեւորդների ու միաժամանակ ժողովրդի կրօնական մղումները, ներքաղաքական խռովութիւնների վերահսկողութիւնը յաջողեցին պահպանել ու օրըստօրէ զօրեղացնել սեփական դիրքերը՝ գործադիր, օրէնսդիր ու դատական համակարգերում: Մինչ այն աստիճան, որ նոյնիսկ պետութիւնն իսլամական համակարգերով ձեւաւորելու կոչւած այաթօլլահ Բեհեշթիի տեռորի ենթարկելը չխոչընդոտեց Իսլ. Հանրապետութեան կայացման բարդ ու ծանրակշիռ գներով գործընթացը…:

…Իսկ յեղափոխութեան երկրորդ տարում պայթած Իրաքեան-սադդամեան 8-ամեայ պարտադրեալ պատերազմը ոչ թէ նսեմացրեց ու թուլացրեց ժողովրդի կրօնա-պետական հաւատամքը, այլ կրկնակի ամրապնդեց նոյն տեսլականի ու գաղափարախօսութեան հիմքերը, հարիւրհազարաւոր զոհերի ու նահատակների արեամբ նւաճումներով…:

Թէ՛ ներքին ու թէ՛ արտաքին ճակատներում յաղթանակած Իսլ. նոր համակարգը այնուհետեւ երկար ու տատասկոտ ուղի թեւակոխելով, աւելի քան երեք տասնամեակ է, ինչ դիմագրաւում է արտաքին՝ Արեւմուտքի ու առաջին հերթին ԱՄՆ-ի քաղաքական, քարոզչական, տնտեսական ու դիւանագիտական պատժամիջոցներին, միջուկային սպառազինութեան թէ այլեւայլ պատրւակներով, որոնք երկար տարիներ պարտադրել են Իրանի յաջորդական իշխանութիւնների եւ առաջին հերթին ժողովրդի հաշւին ծանրագոյն զրկանքների ու մեկուսացումների ենթարկւելու:

Այս ամենով հանդերձ, Իրանի Իսլ. Հանրապետութիւնը ամուր կառչած է մնում իր ինքնիշխանութեան, անկախութեան, հողային ամբողջականութեան պահպանմանն ու անվտագնութեան զօրեղացմանը եւ միաժամանակ՝ «ներքին խոհանոցի» սեփական առկայ խնդիրները բարեշրջելու, հարթելու սեփական ուղին է որդեգրում, համապատասխան գների վճարման գիտակցումով…

Իսլ. յեղափոխութեան 40-ամեակում, ահա, ժողովրդական բազմամիլիոն խաւերը միեւնոյն գիտակցումով է, որ սատար են հանդիսանում պետութեանն ու պետականութեան արժեհամակարգին, թեւակոխելով 41-րդ հանգրւան, աւելի լուսաւոր հեռանկարի ուրւագծումներով…:

Յարակից լուրեր

  • Դաշինքով, թէ առանց դաշինքի...
    Դաշինքով, թէ առանց դաշինքի...

    Հակաիրան «Եռեակ դաշինքը» ԱՄՆ-ի, Իսրայէլի եւ Ս. Արաբիայի համահեղինակութեամբ անթաքոյց՝ պատերազմական իրավիճակի հեռանկարներ է ուրւագծում, որն յղի է ինչպէս տարածաշրջանային, այնպէս էլ միջազգային մակարդակով պայթիւնավտանգ հանգամանքներով…

  • «Մայիս-1»-ով ընդառաջ՝ յաղթանակների ամսին...
    «Մայիս-1»-ով ընդառաջ՝ յաղթանակների ամսին...

    Խորհրդանշօրէն «Յաղթանակների Ամիս» համարւող մայիսի հէնց առաջին օրը՝ «ՄԱՅԻՍ-1»-ը ազդարարում է համաշխարհային հասարակայնութեան չարքաշ ու ազնիւ խաւի՝ աշխատաւորութեան տօնը:

  • Կրկնակի վնասներից խուսափելու ելքը… (2)
    Կրկնակի վնասներից խուսափելու ելքը… (2)

    Մեր երէկւայ համարի նոյն այս սիւնակում ընդհանուր ակնարկ նետեցինք երկրի տնտեսական համընդհանուր ճգնաժամին ու դրանից բխող հետեւանքներին, որոնցից, ինչ խօսք՝ անմասն չի կարող լինել մեր համայնքը նաեւ: Ներկայումս, տնտեսական ճգնաժամի վատթարացող հեռանկարը պայմանաւորւած է՝ Իրանին նաւթային բլոկադայի օղակի առաւել ամուր սեղմմամբ ԱՄՆ-ի, Իսրայէլի եւ տարածաշրջանային արբանեակ երկրների համընթաց դերակատարմամբ:

  • Կրկնակի վնասներից խուսափելու ելքը... (1)
    Կրկնակի վնասներից խուսափելու ելքը... (1)

    Ապրիլեան վերջին տասնօրեակի կրօնա-աւանդական տօներին, ինչպէսեւ համազգային պահանջատիրութեանը նւիրւած ժողովրդական համախմբումներին իրանահայ երեք թեմերի աւանդապաշտ ու գիտակից հասարակայնութեան բոլոր խաւերի մասնակցութիւնն, ինչ խօսք, դրւատանքի է արժանի: Չէ՞, որ առհասարակ հասարակայնութիւններում (համայնք լինի դա, թէ՝ պետութիւն), միասնականութեան որեւիցէ երեւոյթ կամ դրսեւորում տւեալ հաւաքականութեան կենսունակութեան չափանիշն ու ապացոյցն է հանդիսանում…:

  • Շինծու պետութեան ու պատմութեան գերին...
    Շինծու պետութեան ու պատմութեան գերին...

    Ի հեճուկս Թուրքիայի նախագահի, արտգործնախարարի եւ միւս պաշտօնական թէ՛ անպաշտօն շրջանակների ժխտողական (իսկ այս տարի նաեւ՝ սպառնական) կեցւածքների, աշխարհասփիւռ հայութիւնը ոգեկոչեց Հայոց Ցեղասպանութեան Սրբադասւած Նահատակների 104-րդ տարելիցը…

Ամենաշատ ընթերցւած

Քւէարկութիւն

Կը յաջողւի՞ արդեօք Արմէն Սարգսեանին նոր որակ մտցնել ՀՀ քաղաքական կեանքում:

Եղանակ

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։