Հա

Օրակարգ

31/01/2017 - 14:10

Թեհրան-Երեւան ռազմական գործակցութիւնը՝ որպէս անվտանգութեան այլընտրանքային տարբերակ

Պաշտօնական այցով Թեհրան է ժամանել ՀՀ պաշտպանութեան նախարար Վիգէն Սարգսեանի գլխաւորած պատւիարկութիւնը:

Վիգէն Սարգսեանի այցն ընդհանրապէս պէտք է դիտարկել վերջին շրջանում, գրեթէ բոլոր բնագաւառներում Իրան-Հայաստան վերելք ապրող յարաբերութիւնների համատեքստում:

ԱՐԱՄ ՇԱՀՆԱԶԱՐԵԱՆ

 

Պաշտօնական այցով Թեհրան է ժամանել ՀՀ պաշտպանութեան նախարար Վիգէն Սարգսեանի գլխաւորած պատւիարկութիւնը:

Վիգէն Սարգսեանի այցն ընդհանրապէս պէտք է դիտարկել վերջին շրջանում, գրեթէ բոլոր բնագաւառներում Իրան-Հայաստան վերելք ապրող յարաբերութիւնների համատեքստում:

Այն, սակայն, առաջին հերթին կարեւոր է այն առումով, որ դրա օրակարգային հիմնական թեման կազմելու է յատկապէս երկու երկրների միջեւ ռազմական ոլորտի յարաբերութիւնների ընդլայնումը, որն անկասկած ռազմավարական լուրջ նշանակութիւն եւ հեռանկար կարող է ունենալ տարածաշրջանային հիմնախնդիրների ֆոնին:

Չմոռանաք, որ Մերձաւոր Արեւելքում եւ Հարաւային Կովկասում իրավիճակը չափազանց լարւած, անկայուն եւ անորոշ է, իսկ Հայաստանն էլ շարունակում է մնալ փաստացի պատերազմական վիճակում եւ պատերազմական գործողութիւնները կարող են վերսկսւել ցանկացած պահի:

Բացի այդ, աշխարհաքաղաքական առումով տեղի է ունենում ուժերի յարաբերակցութեան գլոբալ վերադասաւորում, ազդեցութեան գօտիների վերաբաժանում եւ ռազմավարական շահերի վերաբանաձեւում, որից, բնականաբար չեն կարող անմաս մնալ տարածաշրջանն՝ ընդհանրապէս, իսկ Իրանն ու Հայաստանը՝ յատկապէս:

Հէնց այս իրավիճակն էլ տարածաշրջանային բոլոր խաղացողների համար անխտիր պարտադիր է դարձնում վերադիրքաւորումն ու ռազմավարական սկզբունքների եւ մարտավարական մօտեցումների համաչափեցումը նոր պայմաններին:

Այս լոյսի ներքոյ Հայաստանի համար անվտանգութեան այլընտարանքային տարբերակների մշակումն ու ձեւաւորումը դառնում է օրակարգային անշրջանցելի առաջնահերթութիւն, մանաւանդ, որ ՀԱՊԿ-ն արդէն բազմիցս հասցրել է ապացուցել, որ Հայաստանի համար չի կարող դառնալ անվտանգութեան յուսալի երաշխիք, իսկ ՆԱՏՕ-ն՝ որպէս այլընտրանքային տարբերակ, բացառւած է Հայաստանի անվտանգութեան օրակարգից:

Հէնց այս պայմաններում է, որ որպէս այդպիսին, Հայաստանի համար առանցքային նշանակութիւն է ստանում Իրանը: Մանաւանդ, եթէ հաշւի առնենք այն հանգամանքը, որ Հայաստանի հետ անվտանգութեան եւ ռազմական ոլորտներում համագործակցութիւնը բխում է նաեւ Իրանի անմիջական շահերից:

Հայ-իրանական ռազմական համագործակցութեան խորացման համար առկայ են բոլոր նախապայմանները:

Ներկայ պահին թէ՛ Հայաստանը, թէ՛ Իրանը փաստացի միեւնոյն մարտահրաւէրն ունեն, որը պայմանաւորւած է ռազմական ոլորտում ադրբեջանա-իսրայէլական յարաճուն յարաբերութիւններով, ինչն արդէն ստացել է ռազամավարական նշանակութիւն:

Ու թէեւ, տարածաշրջանային յարաբերութիւններում պաշտօնական Թեհրանը միշտ էլ փորձել է հաւասարակշռւած եւ համաչափ վերաբերմունք ցուցաբերել Երեւանի եւ Բաքւի նկատմամբ, այդուհանդերձ, ակնյայտ է, որ երկրի հիւսիսային սահմաններում Իսրայէլի անմիջական ու ամրապնդւող ներկայութիւնը Իրանին կստիպի վերջապէս խախտել նժարի երկու կողմերի հաւասարութիւնը:

Վերջին շրջանում հայ-իրանական յարաբերութիւններում նկատւող աննախադէպ աշխուժութիւնն ինչ-որ տեղ մեզ յուշում է, որ այդ գործընթացի մեկնարկն արդէն տրւած է: Մնում է յուսալ, որ երկու մայարաքաղաքները, մասնաւրապէս՝ Թեհրանը ռազմական գործակցութիւնը կը դիտարկեն որպէս անվտանգութեան առկայ համակարգերի իրական այլընտրանք: Մանաւանդ որ՝ փորձագիտական միտքը յուշում է, որ նմանատիպ յարաբերութիւնները կողմերին թոյլ են տալիս անվտանգութեան այլընտրանքային տարբերակ կառուցել, ինչն յաճախ աւելի ամուր է ֆորմալ դաշինքներից, ինչպիսին է, օրինակ, ՀԱՊԿ-ն, քանի որ հիմնւում է կողմերի բնական եւ անմիջական շահերի վրայ:

Յարակից լուրեր

  • Իրանը եւ ԵՄ-ն կարեւորել են Եմէնի խաղաղութեան համաձայնագրի իրագործումը
    Իրանը եւ ԵՄ-ն կարեւորել են Եմէնի խաղաղութեան համաձայնագրի իրագործումը

    Եմէնի ճկնաժամի կապակցութեամբ, Իրանի եւ Եւրոմիթեան միջեւ կայացած բանակցութիւնների 5-րդ փուլի աւարտին, ԵՄ-ն հանդէս է եկել հաղորդագրութեամբ, որում կողմերի անունից, կարեւորւել է Եմէնի ճգնաժամաի կարգաւրման կապակցութեամբ, Ստոկհոլմի համաձայնագրի, մասնաւորապէս Ալ Հոդայդէ նաւահանգստում կրակի դադերացման մասին պայմանաւորւածութեան ամբողջական իրագործումը:

  • «Ապառաժ»-ի խմբագրական. Կրկին ռազմավարական համաձայնագրի անհրաժեշտութեան մասին
    «Ապառաժ»-ի խմբագրական. Կրկին ռազմավարական համաձայնագրի անհրաժեշտութեան մասին

    Թէեւ ՀՀ վարչապետի վկայութեամբ բանակցութիւններ չեն ընթանում Ադրբեջանի եւ ՀՀ իշխանութիւնների միջեւ, սակայն հանդիպումների, ծանօթութիւնների եւ անցեալի պատմութեան յուշերի փոխանակման արդիւնքում պէտք է խոստովանել, որ ղարաբաղա-ադրբեջանական սահմանային գօտում փոխհրաձգութիւնները նւազել են:

  • «Դամասկոսի, Թեհրանի եւ Բաղդադի յարաբերութիւնները չափազանց ամուր են». Ասադ
    «Դամասկոսի, Թեհրանի եւ Բաղդադի յարաբերութիւնները չափազանց ամուր են». Ասադ

    Մարտի 18-ին, Սիրիայի նախագահ Բաշշար Ասադը հանդիպել է Իրանի եւ Իրաքի զինւորական պատւիրակութիւնների հետ, որոնք Դամասկոսում էին, մասնակցելու տարածաշրջանում ահաբեկչութեան դէմ պայքարի կապակցութեամբ Սիրիայի, Իրանի եւ Իրաքի եռակողմ խորհրդակցութեանը:

  • ՀՀ վարչապետի Իրան այցի յատկանշելին…
    ՀՀ վարչապետի Իրան այցի յատկանշելին…

    Իրան-Հայաստան յարաբերութիւններում, 2019 թւականի փետրւարի 27-ին ՀՀ վարչապետ Ն. Փաշինեանի եւ նրան ընկերակցող պատւիրակութեան այցը յատկանշական պէտք է համարել, քանի որ. Հայաստանում իշխանափոխութիւնից յետոյ, մտահոգութիւն էր առաջացել այն մասին, թէ հնարաւոր է պաշտօնական Երեւանի քաղաքական արեւելման փոփոխութիւնը՝ հիւսիս-հարաւից դէպի Արեւմուտք: Այլ խօսքով, արեւելեան օրիենտացիան պէտք է, որ զիջէր արեւմտեանին:

  • «Հայրենիք»-ի խմբագրական. Համերաշխութի՞ւն, թէ՞ հայատեացութիւն
    «Հայրենիք»-ի խմբագրական. Համերաշխութի՞ւն, թէ՞ հայատեացութիւն

    Բեղուն գործունէութեան մէջ է ԵԱՀԿ-ի Մինսքի խումբը, որ դրական վերլուծումով հաղորդագրութիւն մը լոյս ընծայած էր, տեղեկացնելով, թէ պատշաճ միջավայրի պահպանման անհրաժեշտութեան դիմաց, կ՛ողջունէ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանի եւ Ատրպէյճանի նախագահ Իլհամ Ալիեւի միջեւ յառաջիկային սպասուող՝ առաջին ուղղակի շփումներու պատրաստակամութիւնը։

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։