Հա

Մշակոյթ

30/01/2018 - 08:50

Ինչի՞ց եւ ե՞րբ էին մահանում հայերը երեք հազար տարի առաջ

Մեր նախնիներն առաւել յաճախ մահանում էին ձմեռւայ վերջին, ինչպէս հիմա։ Այս ենթադրութեան հիմքում Հայաստանի հարաւում գտնւող Զօրաց քարերի դամբարաններում անցկացւած պեղումներն են, որոնք իրականացնում է «Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների եւ պատմական միջավայրի պահպանութեան ծառայութիւնը»:

«alikonline.ir» - Մեր նախնիներն առաւել յաճախ մահանում էին ձմեռւայ վերջին, ինչպէս հիմա։ Այս ենթադրութեան հիմքում Հայաստանի հարաւում գտնւող Զօրաց քարերի դամբարաններում անցկացւած պեղումներն են, որոնք իրականացնում է «Պատմամշակութային արգելոց-թանգարանների եւ պատմական միջավայրի պահպանութեան ծառայութիւնը»: Այս մասին ըստ «Sputnik» Արմենիայի լրագրողներին յայտնեց կազմակերպութեան գիտքարտուղար Աշոտ Փիլիպոսեանը։

Վերջին տասնամեակներում Հայաստանի բնակիչներին հաւատացնում էին, որ քարերից կազմւած կառոյցը հին հայկական աստղադիտարան է։ Մինչդեռ անտաշ քարերից կառոյցները, օրինակ` կրոմլեխները, դոլմեններն ու մենհիրները, տարածւած են ամբողջ Եւրասիայում։ Դրանցից շատերը դամբարաններ ու պաշտամունքային վայրեր են։

Հանգուցեալներին, ինչպէս եւ հիմա, փորձում էին թաղել գլխով դէպի արեւելք։ Այդ դիրքով էլ շարում էին դամբարանի քարերը։ Դրանից էլ եկել են պատկերացումներն այն մասին, որ հնում մարդիկ հետեւում էին աստղերին արեւելք-արեւմուտք առանցքով»։

«Ասես, մեր նախնիները ամէն 50 մետրի վրայ աստղադիտարան կառուցելուց բացի, ուրիշ զբաղմունք չունէին»,- նշեց Փիլիպոսեանը։

Իսկ իրականութիւնն, ինչպէս գիտութեան մէջ յաճախ է լինում, շահարկումներից շատ աւելի հետաքրքիր է։

Թաղման ընթացքում փորձել են պահել արեւելքի ու արեւմուտքի ուղղութիւնը։ Նայած, թէ ինչ ուղղութեամբ է թաղւած եղել մարմինը, դրանից կարելի է եզրակացնել, թէ որ ամսին են հանգուցեալին հողին յանձնել։

Պարզւել է` ամենաշատ թաղումները եղել են ձմռան ու գարնան հատման ժամանակ։ Ըստ վիճակագրութեան` այսօր էլ մահացութեան տոկոսն աւելանում է հէնց մարտին ու փետրւարին, երբ ջերմաստիճանի ու խոնաւութեան կտրուկ տատանումների հետեւանքով սրտային խնդիրներ ունեցող մարդկանցից շատերը չեն դիմանում։

Զօրաց քարերի պեղումները կը շարունակւեն նաեւ 2018 թւականին։

Յարակից լուրեր

  • Իրանագէտ. «ԱՄՆ-ի պատժամիջոցները չեն կարող շրջադարձային կերպով խաթարել Հայաստան-Իրան տնտեսական գործակցութիւնը»
    Իրանագէտ. «ԱՄՆ-ի պատժամիջոցները չեն կարող շրջադարձային կերպով խաթարել Հայաստան-Իրան տնտեսական գործակցութիւնը»

    Իրանագէտ Վարդան Ոսկանեանն անդրադառնալով ԱՄՆ-ի կողմից Իրանի նկատմամբ սահմանւած պատժամիջոցներին եւ դրանց ազդեցութեանը հայ-իրանական տնտեսական համագործակցութեան վրայ, նկատեց, որ ցանկացած պատժամիջոցային փաթեթ Հայաստանի բիզնես շրջանակների եւ Հայաստան-Իրան տնտեսական յարաբերութիւնների համար ստեղծում է որոշակի ռիսկային դաշտ։

  • Միջպետական յարաբերութիւնները լաւագոյնս արդիւնաւորելու համար՝ անհրաժեշտ է, որ Կանադան Երեւանի մէջ դեսպանատուն հիմնէ
    Միջպետական յարաբերութիւնները լաւագոյնս արդիւնաւորելու համար՝ անհրաժեշտ է, որ Կանադան Երեւանի մէջ դեսպանատուն հիմնէ

    Հայաստան կատարած պատմական այցելութեան ընթացքին, վարչապետին ընկերակցող հայ համայնքը ներկայացնող պատուիրակութեան մաս կը կազմէին Կանադայի Հայ Դատի յանձնախումբի անդամներ Րաֆֆի Տօնապետեան, Շահէն Միրաքեան եւ Յակոբ Թորոսեան։ «Հորիզոն» հարցազրոյց ունեցաւ Հայ Դատի յանձնախումբի ներկայացուցիչ Րաֆֆի Տօնապետեանի հետ։

  • Եթէ խաղաղութիւնը հողերի վերադարձով է պայմանաւորւում
    Եթէ խաղաղութիւնը հողերի վերադարձով է պայմանաւորւում

    Հետաքրքիր է, որ Միլսի յայտարարութեան յաջորդ օրը հետեւեց ՌԴ արտգործնախարարութեան խօսնակ Մարիա Զախարովայի կոշտ արձագանգը, որի մէջ ՌԴ արտաքին գերատեսչութիւնն ԱՄՆ կառավարութեանը բաց տեքստով մեղադրել է Հայաստանի ներքին գործերին միջամտելու մեջ: Եւ ոչ միայն: Զախարովան նաեւ հարց է տալիս՝ ի՞նչ են իրենց թոյլ տալիս ամերիկեան դեսպաններն աշխարհով մէկ, նրանք հարւածում են դեմոկրատիային, ԶԼՄ-ների ազատութեանը, քաղաքացիական հասարակութեանը, նրանք հարւածում են նաեւ հէնց իրենց՝ ցոյց տալով ԱՄՆ քաղաքական կեանքում առկայ կեղծաւորութիւնը:

  • Փաշինեանը փակո՞ւմ է Իրանի հետ սահմանը
    Փաշինեանը փակո՞ւմ է Իրանի հետ սահմանը

    Սիւնիքի մարզում Նիկոլ Փաշինեանի բացատրութիւնները, թէ ինչու է Յունան Պօղոսեանին նշանակել մարզպետ, զաւեշտալի լինելուց բացի նաեւ մտահոգիչ են: Շնորհիւ Փաշինեանի յայտարարութեան, այսօր ողջ աշխարհն իմացաւ, որ Հայաստան-Իրան սահմանով մեծ չափերի հասնող նարկոթրաֆիկ գոյութիւն ունի, եւ ինքը, ահա, բարձրաստիճան ոստիկանին մարզպետ նշանակելով, միջոցներ է ձեռք առել թմրանիւթերի ճանապարհը փակելու համար: 

  • Ստեփան Դանիէլեան. «Կուռքեր մի ստեղծէք, որ չհիասթափւէք ու չյուսահատւէք»
    Ստեփան Դանիէլեան. «Կուռքեր մի ստեղծէք, որ չհիասթափւէք ու չյուսահատւէք»

    «Ցանկացած առողջ, կամ առողջանալու ցանկաթիւն ունեցող հասարակութիւն պէտք է փորձի իմաստաւորել ու վերաիմաստաւորել իր հեռու եւ ոչ այնքան հեռու անցեալը. առանց իմաստաւորման առաջընթաց չի կարող լինել»: 

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։