Հա

Գաղափարական

Չորեքշաբթի, 07 Օգոստոսի 2013 15:25

ԴԱՇՆԱԿՑԱԿԱՆ ԲԵՄ - Կունենա՞նք, ի վերջոյ, Հայ Դատի պահանջատիրութեան ազգային-պետական միասնական ռազմավարութիւն

ՆԱԶԱՐԷԹ ՊԵՐՊԵՐԵԱՆ

altՎերջին երկու շաբաթներուն ինչպէս հայկական, նոյնպէս եւ թուրքական ու միջազգային շրջանակներու մեկնաբանութեանց ու հակազդեցութեանց լուսարձակին տակ յայտնւեցաւ ՀՀ գլխաւոր դատախազ Աղւան Յովսէփեանը՝ Թուրքիայէն եւ Ադրբեջանէն Հայաստանի Հանրապետութեան ունեցած հողային պահանջներուն մասին իր յանդուգն – ու հայկական իրաւատիրութեան առումով՝ ողջունելի – յայտարարութեամբ:
Զանգւածային լրատւամիջոցներու համաձայն՝ «Հայոց Ցեղասպանութեան 100-ամեակին ընդառաջ», ՀՀ Սփիւռքի նախարարութեան նախաձեռնած Իրաւաբաններու համաժողովին պաշտօնական ամբիոնէն յուլիսի 5-ին իր ունեցած ելոյթով ՀՀ գլխաւոր դատախազը յայտարարած էր.

- Հայոց Ցեղասպանութեան զոհերի ժառանգները պէտք է նիւթական փոխհատուցում ստանան. Հայ Եկեղեցուն պէտք է վերադարձւեն Թուրքիայի տարածքում հրաշքով կանգուն մնացած եկեղեցիները եւ եկեղեցապատկան հողերը. Հայաստանի Հանրապետութիւնը պէտք է ստանայ իր կորցրած տարածքները: Բայց, այդ բոլոր պահանջները պէտք է ունենան անթերի իրաւական հիմնաւորումներ:
Պարզորոշ է, որ Հայ Դատի պահանջատիրութեան իմաստով՝ ըստ էութեան արտակարգ ոչինչ կայ ՀՀ գլխաւոր դատախազի յայտարարութեան մէջ: Իբրեւ հայ իրաւաբանի՝ Աղւան Յովսէփեան, պարզապէս, կը խտացնէ մեր ժողովուրդին ազգային-քաղաքական արդար պահանջները, Մեծ Եղեռնի 100-ամեակին համահայկական ոգեկոչումը նախապատրաստելու համազգային աշխատանքներու ընդհանուր ծիրէն ներս:
Աւելի՛ն՝ ՀՀ գլխաւոր դատախազին յայտարարութիւնը հիմնական քայլ մը կը նետէ եւ յառաջ կանցնի Հայաստանի պետական իշխանութեանց ցարդ կիրարկած ռազմավարական այն մօտեցումէն, որ Հայոց Ցեղասպանութեան միջազգայնօրէն ճանաչումն ու դատապարտումը, ինչպէս նաեւ հայ ժողովուրդին դէմ գործւած 20-րդ դարու առաջին ցեղասպանութեան բոլոր հետեւանքներուն յաղթահարումը հռչակած է ՀՀ արտաքին քաղաքականութեան առաջնահերթ օրակարգ:
ՀՀ գլխաւոր դատախազը, ըստ ամենայնի, կարձագանգէ ու կընդառաջէ Հայ Դատի պահանջատիրութիւնը Ցեղասպանութեան ճանաչումէն անդին տանելու եւ մարդկային ու ազգային հատուցման, այլեւ ու մանաւանդ հողային իրաւատիրութեան քաղաքական մակարդակին բարձրացնելու համազգային հրամայականին: Փաստօրէն, առաջին անգամ ըլլալով՝ այսպէ՛ս, հրապարակաւ եւ հանգամանօրէն, Հայաստանի Հանրապետութեան բարձրաստիճան պաշտօնատար մը՝ ՀՀ գլխաւոր դատախազը պետական ռազմավարութեան մակարդակին կը բարձրացնէ հայոց հողերու պահանջատիրութեան օրակարգը:
Անշուշտ, պէտք չկայ ջուրը չտեսած բոբիկնալու եւ կտուրներէն բարձրաձայն աւետելու, որ ի վերջոյ պաշտօնական Երեւանը որոշած է իր արժանի ու բնական տեղը գրաւելու Հայ Դատի համազգային պահանջատիրութեան առաջապահ եւ առաջատար դիրքերուն վրայ:
Հայաստանի նախագահական իշխանութիւնն ու կառավարութիւնը դեռ չարձագանգած ՀՀ գլխաւոր դատախազի աննախադէպ յայտարարութեան՝ թուրքական պետութիւնը արդէն հակադարձ համազարկի տակ առած է Հայաստանն ու հայութիւնը: Թուրք պաշտօնատարներ սկսած են հաւար փրցնելու, որ իբր հակաթուրք տրամադրութեանց ալիք մը բարձրացած է Հայաստանի մէջ… Իբր թէ Սփիւռքի հայութեան հակաթուրք «մոլեռանդութենէն» վարակւած՝ Հայաստանի իշխանութիւնները սկսած են «հողեր պահանջելու» Թուրքիայէն, որ որեւէ մէկուն հող պարտական չէ եղեր, եւայլն, եւայլն…
Չմոռնանք, որ Հայաստանի պետութիւնը տակաւին պատանդ է իր գործող իշխանութեանց «նախաձեռնած» կամ ակամայ հետապնդած «ֆուտբոլային դիւանագիտութեան» ձեռքը: Այսպէս կոչւած «հայեւթուրք արձանագրութեանց» ուրւականը տակաւին կը հալածէ Հայաստանն ու հայութիւնը: Թուրքիոյ հետ ցամաքային սահմանի բացման եւ դիւանագիտական յարաբերութեանց բնականոնացման ի խնդիր իր կատարած միակողմանի զիջումներով՝ Հայաստանի գործող նախագահը, փաստօրէն, յայտնւած է Թուրքիոյ հետ միջպետական այժմու անարդար սահմանները ճանչնալու միջազգային ճնշումներուն տակ:
Աննախանձելի իր այս դիրքէն Հայաստան, ի վերջոյ, պէ՛տք է կարենայ եւ պիտի՛ կարենայ դուրս գալ:
Պայման է, սակայն, որ Հայաստանի նախագահական իշխանութիւնը իր մէջ գտնէ քաղաքական կամքը՝ համայն հայութեան ազգային պահանջատիրութիւնը, հայ ժողովուրդի քաղաքական եւ հողային իրաւունքներուն վերականգնման միասնական օրակարգով, բարձրացնելու պետական ռազմավարութեան մակարդակին:
Այս առումով՝ ՀՀ գլխաւոր դատախազին յուլիսի 5-ի ելոյթը խորքին մէջ խոստովանութիւնն է Հայաստանը ղեկավարող «պետական տրամաբանութեան» շարունակւող խարխափումներուն: Կը բաւէ Աղւան Յովսէփեանի ելոյթը ուշադիր քննել մինչեւ վերջ՝ անդրադառնալու համար, որ ՀՀ գլխաւոր դատախազի կարծիքով՝ «թէ՛ Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչումը, թէ՛ հայ-թուրքական յարաբերութիւնների կարգաւորումը պէտք է ունենան անթերի միջազգային-իրաւական ապահովում եւ որ այդ բարդ խնդիրը կոչւած ենք իրագործելու մենք՝ հայ իրաւաբաններս»:
Աւելի՛ն՝ Աղւան Յովսէփեան համոզւած է, որ «ահա՛ մէկ դար է, ինչ հայ-թուրքական յարաբերութիւնները դոփում են տեղում: Եւ չնայած բազմաթիւ պետութիւններ պաշտօնապէս ճանաչել եւ դատապարտել են Հայոց Ցեղասպանութիւնը, մենք ոչ մի շօշափելի արդիւնքի չենք հասել: Համոզւած եմ, որ նոյն իրավիճակում կը յայտնւենք նաեւ մէկ հարիւրամեակ յետոյ: Եւ նման իրավիճակի պատճառը միայն Թուրքիայի ժխտողական դիրքորոշումը եւ գերտէրութիւնների աշխարհա-քաղաքական հակասութիւնները չեն: Իմ խորին համոզմամբ՝ պատճառը նաեւ Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման եւ հայ-թուրքական յարաբերութիւնների նկատմամբ մեր դիրքորոշումն է»…
Ո՛չ:
Հայաստանի վերանկախացումէն ասդին, յանուն պետական մտածողութեան, շարունակ հայ մարդուն կը հրամցւի նոյն յանկերգը՝ վերամշակւած տարբերակներով:
- ՀՀ անդրանիկ նախագահը կը շեշտէր, որ Հայոց Ցեղասպանութեան աղէտին համար պէտք է փնտրենք պատասխանատւութեան բաժին նաեւ մեր մէջ…
- ՀՀ երկրորդ նախագահը, Հայոց Ցեղասպանութեան միջազգայնօրէն ճանաչումը եւ դատապարտումը ՀՀ արտաքին քաղաքականութեան առաջնային օրակարգ հռչակելով հանդերձ, թուրքական մամուլին կը փորձէր վստահեցնել, որ այդ քայլով Հայաստանի պետութիւնը հողային պահանջ չէր ներկայացներ այսօրւան Թուրքիոյ…
- ՀՀ երրորդ եւ այժմու նախագահը, հայոց հողային պահանջատիրութեան հարցը շրջանցելով ու «հայեւթուրք արձանագրութեանց» ջատագով ներկայանալով հանդերձ, չէր վարաներ Սեւրի դաշնագրին յղում կատարելու միջազգային բարձրագոյն ատեանէն…
Հետեւաբար՝ ՀՀ գլխաւոր դատախազին ելոյթը իրաւունք չունինք մէկ ու միակ ուղղութեամբ կարդալու եւ գովազդելու:
Ի վերջոյ, Աղւան Յովսէփեան, մեր հողերուն պահանջատէր ներկայանալով հանդերձ, կարեւորութեամբ կընդգծէ, որ «Հայոց Ցեղասպանութեան միջազգայնօրէն ճանաչումը Հայկական Հարցի լուծման եւ, ընդհանրապէս, հայ-թուրքական յարաբերութիւնների համապարփակ կարգաւորման սոսկ մէկ բաղադրիչն է – խիստ կար– որ, բայց ընդամէնը մէկ բաղադրիչը: Իսկ Հայկական Հարցի լուծումը եւ հայ-թուրքական յարաբերութիւնների կարգաւորումը, որն ունի զուտ իրաւական բնոյթ, պէտք է լուծւի իրաւական հարթութիւնում, միջազգային իրաւունքի հիմնարար սկզբունքների հիման վրայ: Դա նշանակում է, որ համապատասխան միջազգային-իրաւական փորձաքննութիւնների պէտք է ենթարկւեն հայ ժողովրդին, նրա տարածքներին առնչւող բոլոր միջազգային պայմանագրերը՝ Բեռլինի կոնգրեսից սկսած մինչեւ վերջին հայ-թուրքական չվաւերացւած պայմանագիրը: Հակառակ դէպքում՝ մենք կունենանք այն, ինչ ունենք»…
Ահա՛ էութիւնը պետական մտածողութեան այն յանկերգին, որ Հայաստանի վերանկախացումէն ասդին կը հնչէ պաշտօնական Երեւանէն:
Հողային պահանջ պաշտօնապէս Թուրքիոյ ներկայացնէ կամ ոչ, Հայ Դատի պահանջատիրութիւնը ոչ-պետական մտածողութիւն հռչակէ թէ Սեւրի դաշնագրին իբրեւ միջազգային պարտամուրհակի տէր կանգնի, Հայաստանի պետական ղեկավարութիւնը տակաւին կը շարունակէ խարխափումի մէջ մնալ: Միայն հայ քաղաքական մտքի հետեւողական ճնշումներուն ենթարկւելով է, որ պաշտօնական Երեւանը պիտի կարենայ հաստատակամ տէր կանգնիլ Հայ Դատի իրաւատիրութեան:
ՀՀ գլխաւոր դատախազին հողային պահանջատիրութիւնը ողջունելով՝ միաժամանակ իրատեսութիւնը պէտք է ունենալ հարց տալու թէ՝
Կունենա՞նք, ի վերջոյ պիտի ունենա՞նք Հայ Դատի քաղաքական եւ հողային պահանջատիրութեան ազգային-պետական միասնական ռազմավարութիւն:

 

Ամենաշատ ընթերցւած

Քւէարկութիւն

Ինչպէս է պէտք արձագանգել Ադրբեջանի ագրեսիային:

Եղանակ

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։