Հա

Գաղափարական

26/07/2018 - 12:40

Լիզպոնէն 5, 8 եւ 35 տարի ետք (Լիզպոնի գործողութեան 35-ամեակին առիթով)

Լիզպոնի հերոսներուն թողած պատգամներուն եւ փոխանցած ուղերձներուն մէջ կարմիր թելի նման կ՛անցնի իրաւատիրոջ կարգավիճակով հայոց համազգային իրաւունքներու վերատիրացման գաղափարը: Գերագոյն զոհաբերումի հիմնական պատճառը այդ իրաւունքներու բարձրաձայնումն է, լռութեան պատի քանդումը եւ միջազգային հանրութեան ու քաղաքական շրջանակներուն հայկական հիմնահարցերու վրայ կեդրոնացումը:

Լիզպոնի հերոսներուն թողած պատգամներուն եւ փոխանցած ուղերձներուն մէջ կարմիր թելի նման կ՛անցնի իրաւատիրոջ կարգավիճակով հայոց համազգային իրաւունքներու վերատիրացման գաղափարը: Գերագոյն զոհաբերումի հիմնական պատճառը այդ իրաւունքներու բարձրաձայնումն է, լռութեան պատի քանդումը եւ միջազգային հանրութեան ու քաղաքական շրջանակներուն հայկական հիմնահարցերու վրայ կեդրոնացումը:

35 տարի առաջ, օրուան պայմաններուն մէջ այդ իրաւունքը հիմնականին մէջ կը վերաբերէր Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման միջազգային ճանաչումի հրամայականին եւ անկէ բխած նաեւ անմիջականօրէն իբրեւ հետեւող առաջադրանք` հողային պահանջատիրութեան: Լիզպոնի ուժանակները կը պայթէին ըստ էութեան հայրենիք յղացքի առարկայացման, իրացման տեսլականին համար: Այդ անսակարկելի համազգային իրաւունքը անտեղիտալի եւ անդառնալի որոշում կ՛ենթադրէր. այդ որոշումը ուժանակներու սեղմումն էր Լիզպոնի անձնուրացներուն կողմէ:

Այդ տեսլականի իրացման գործնական աշխատանքները ծայր կ՛առնէին Լիզպոնի հերոսագործութենէն միայն հինգ տարի ետք: 1988-ին հայ ժողովուրդի ինքնորոշման իրաւունքի շարժումը ծայր կ՛առնէր Ստեփանակերտէն եւ կը համահայկականանար շուտով: Դարձեալ իրաւունքի խնդիր էր, որուն համար անտեղիտալի որոշում կու տար այս անգամ արցախահայութիւնը: Մարդկային իրաւունք` ինքնապաշտպանուելու իրաւունք, ինքնորոշուելու իրաւունք, հայոց պատմական հայրենիքի տարածքը ազատագրելու իրաւունք: Ազատ ու անկախ արարելու իրաւունք:

Հայոց համազգային իրաւունքի իրացման յաջորդ փուլը հայրենի ժողովուրդին կողմէ հայրենիքի անկախացման համար հանրաքուէով կայացած կամարտայայտութիւն էր: Լիզպոնի ճակատագրորոշ իրադարձութենէն 8 տարի ետք հայրենաբնակ ժողովուրդը կ՛իրացնէր համազգային իրաւունքը եւ Հայաստանի Հանրապետութիւնը մաս կը կազմէր միջազգային ընտանիքին իբրեւ անկախ պետութիւն:

Լիզպոնի հերոսներուն տեսլականը ձեւ ու մարմին կը ստանար արցախեան հայրենիքի ազատագրումով, ինքնորոշման, անկախացման, հանրապետութիւն ունենալու իրաւունքներու առարկայացումներով:

Հայրենի տարածքներու ամբողջականացման իրաւունքի առաջադրանքը, որ կը հնչէր Լիզպոնի հինգին կողմէ, կը մնայ իրագործելի համայն հայութեան կողմէ: Հայոց Ցեղասպանութեան 100-ամեակի Համահայկական հռչակագիրին մէջ տեղ գտած են Լիզպոնի առաջադրանքները մեր տարածքային պահանջատիրութեան իրաւունքներուն ընդառաջ շարժելու եւ այդ առումով Սեւրով նուիրագործուած եւ իրաւարար վճիռով որոշուած մեր հայրենիքի սահմաններու վերատիրացման համար նախապատրաստուելու իրաւականօրէն: Այդ առումով հայեցակարգային թղթածրարներ պատրաստելու համար փորձագիտական խումբեր գործի լծուած են արդէն. մինչ` եկեղեցական կալուածներու պահանջատիրութեան դատական հայց յարուցուած: Լիզպոնեան պատգամները համահայկական հնչեղութիւն ունին այսօր. հանրահռչակուած են եւ անոնց շուրջ համահայկական համախոհութիւն գոյացած է:

Համազգային իրաւունքի խնդիր է նաեւ իրաւական պետութիւն կայացնելու անյետաձգելի առաջադրանքը: Մեր հայրենիքը թեւակոխած է նոր փուլ, ուր համակարգային փոփոխութիւնը սկսած է գործնական արդիւնքներ ցոյց տալ` մենաշնորհներու վերացման, հարստապետական կարգերու տապալման, օրէնքի գերակայութեան համար առնուող քայլերու ուղղութիւններով: Հայրենաբնակ ժողովուրդը իրագործեց քաղաքացիական արդար հասարակարգի մէջ ապրելու իր իրաւունքը եւ խաղաղ միջոցներով կատարեց իշխանափոխութիւնը:

Լիզպոնի սխրանքը ուղղուած էր բոլոր տեսակի իրաւազրկումներուն դէմ: Լիզպոնէն 5, 8 եւ 35 տարի ետք հայութիւնը փուլ առ փուլ նուաճումներ կ՛արձանագրէ իր իրաւունքներու վերատիրացման պահանջատիրական երթի ընթացքին:

«Ազդակ»

Յարակից լուրեր

  • Լիսբոնի հինգ մարտիկների անձնազոհական ակտի 35-ամեակին նւիրւած ֆուտբոլի մրցաշարի հանդիսաւոր բացումը՝ Նոր Ջուղայում
    Լիսբոնի հինգ մարտիկների անձնազոհական ակտի 35-ամեակին նւիրւած ֆուտբոլի մրցաշարի հանդիսաւոր բացումը՝ Նոր Ջուղայում

    Նոր Ջուղայի Հայ Մ. Մ. «Արարատ» միութեան Սկաուտական միաւորի Գերագոյն մարմնի նախաձեռնութեամբ եւ համագործակցութեամբ միաւորի կազմակերպիչ եւ միութեան Ֆուտբոլի յանձնախմբերի, ուրբաթ՝ թւականիս յուլիսի 27-ի երեկոյեան, միութեան մարզասրահում տեղի ունեցաւ ֆուտբոլի մրցաշարի հանդիսաւոր բացումը՝ նւիրւած հինգ անձնազոհ մարտիկներ՝ Սեդրակ Աճէմեանի, Վաչէ Դաղլեանի, Արա Քերջլեանի, Սիմոն Եահընեանի եւ Սարգիս Աբրահամեանի անձնազոհական ակտի 35-ամեակին:

  • «Հայրենիք»-ի խմբագրական. Լիզպոնեան անքակտելի եւ թարմ յուշեր
    «Հայրենիք»-ի խմբագրական. Լիզպոնեան անքակտելի եւ թարմ յուշեր

    Այդ օրերուն չկային ելեկտրոնային քարոզչական սարքեր։

    Գոյութիւն չունէին, կամ աւելի ճիշդը որո՞ւ միտքէն կ՛անցնէր, թէ «Ֆէյսպուք»-ը, «Թուիթըր»-ը, «Ինսթակրամ»-ն ու ապագային ստեղծուելիք համակարգչային քարոզչական այլ կառոյցներ իրենց ուղղակի ազդեցութիւնը պիտի բանեցնէին կեանքի վրայ, յեղաշրջելով մշակութային, ընկերային թէ քաղաքական իրավիճակները։

  • Լիզպոնի գործողութեան 35-ամեակի ոգեկոչման ձեռնարկ
    Լիզպոնի գործողութեան 35-ամեակի ոգեկոչման ձեռնարկ

    27 յուլիսի երեկոյեան ժամը 8:00-ին, «Յակոբ Տէր-Մելքոնեան» սրահը լեցուցած հայորդիներուն, յատկապէս երիտասարդներուն հետ հաղորդակցելու, անոնց պատգամներ փոխանցելու եւ իրենց կատարած վեհ գործողութեան անժամանցելիութիւնն ու կարեւորութիւնը շեշտելու «եկած էին» Սիմոնը, Սագոն, Վաչէն, Արան ու Սեդրակը: Անմահ տղոց անձնուրացութիւնը, խիզախութիւնը, հայկական արժէքներն ու Հայ Դատը, հաւաքական շահերը ամէն բանէ, նոյնիսկ իրենց կեանքէն վեր դասելու անոնց կոչը կը թեւածէին սրահին մէջ` արտասանուած խօսքերուն, այս առիթով պատրաստուած տեսերիզին եւ հոն տրուած արժեւորումներուն ընդմէջէ

  • 27 յուլիս 1983. Լիզպոնի Հինգին գերագոյն անձնազոհութեան անմար ոգին
    27 յուլիս 1983. Լիզպոնի Հինգին գերագոյն անձնազոհութեան անմար ոգին

    Յուլիս 27-ի օրը, հայ ժողովուրդի մերօրեայ պատմութեան մէջ փակուեցաւ գերագոյն անձնազոհութեան հերոսական էջ մը, որպէսզի անոր ներշնչումով մեր սերունդները վերանորոգեն Հայաստանի եւ հայութեան ամբողջական ազատագրութեան համար պայքարելու իրենց անդառնալի ուխտը։

  • Հոգեհանգիստ Լիսբոնի նահատակ հինգ հերոսների հոգիների խաղաղութեան համար
    Հոգեհանգիստ Լիսբոնի նահատակ հինգ հերոսների հոգիների խաղաղութեան համար

    Երէկ, ուրբաթ 27 յուլիս 2018 հայ դատի ու պահանջատիրական պայքարի ճանապարհին, իրենց գիտակից ինքնամատուցով ազատագրական պայքարի ոսկեայ շղթան ադամանդիայ օղակով հարստացուցած Լիզբոնի արիասիրտ հինգ հերոսների՝ Վաչէ Տաղլեանի, Սեդրակ Աճէմեանի, Սիմոն Եահնեանի, Արա Քրջլեանի եւ Սարգիս Աբրահամեանի նահատակութեան 35-ամեակն էր։ 

Ամենաշատ ընթերցւած

Քւէարկութիւն

Կը յաջողւի՞ արդեօք Արմէն Սարգսեանին նոր որակ մտցնել ՀՀ քաղաքական կեանքում:

Եղանակ

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։