Հա

Ազգային

Չորեքշաբթի, 16 Օգոստոսի 2017 13:10

Սեւրի պայմանագիր, Վուդրօ Վիլսոնի դատավճիռ. Հայկական Հարցի լուծման հնարաւոր տարբերակը

Երէկ` օգոստոսի 15-ին, Թեհրանի Հայ Դատի յանձնախմբի նախաձեռնութեամբ տեղի ունեցաւ Սեւրի պայմանագիրը եւ Վիլսոնեան իրաւարար վճիռի խորագրով դասախօսութիւն: Օրւայ  դասախօսներն էին Իրանի իսլամական խորհրդարանում հիւսիսային իրանահայութեան պատգամաւոր դոկտ. Կարէն Խանլարեանը եւ Հայ Դատի յանձնախմբի նախկին նախագահ Արամ Շահնազարեանը:

«alikonline.ir», Սիւնէ Ֆարմանեան - Երէկ` օգոստոսի 15-ին, Թեհրանի Հայ Դատի յանձնախմբի նախաձեռնութեամբ տեղի ունեցաւ Սեւրի պայմանագիրը եւ Վիլսոնեան իրաւարար վճիռի խորագրով դասախօսութիւն: Օրւայ  դասախօսներն էին Իրանի իսլամական խորհրդարանում հիւսիսային իրանահայութեան պատգամաւոր դոկտ. Կարէն Խանլարեանը եւ Հայ Դատի յանձնախմբի նախկին նախագահ Արամ Շահնազարեանը:

Միջոցառման սկզբում Հայ Դատի յանձնախմբի նախագահ Իսիկ Իւնանէսեանը մանրամասնութիւններ ներկայացրեց Հայ Դատի նորընտիր յանձնախմբի գործունէութեան եւ ապագայ ծրագրերի մասին:

Այնուհետեւ ամբիոնի մօտ հրաւիրւեց Արամ Շահնազարեանը: Նա իր արտայայտութիւնների սկզբում անդրադարձաւ Հայաստանի առաջին Հանրապետութեան 100-ամեակին՝ կարեւորելով այն համազգային մակարդակով, մեծ շուքով նշելու, եւ պատմական այդ եզրոյթին եւ դրա ստեղծողներին արժանին մատուցելու անհրաժեշտութիւնը՝ յիշեցնելով, որ այսօրւայ մեր ունեցածի, ձեռքբերումների եւ նւաճումների համար մենք մեծապէս պարտական ենք Հայաստանի առաջին Հանրապետութեանն ու նրա հիմնադիրներին, որոնք յանուն Հայաստանի եւ հայութեան տւեցին ամէն ինչ՝ չակնկալելով եւ չստանալով ոչինչ:

Դասախօսը յատուկ ընդգծեց, որ Մայիս 28-ն ու Հայաստանի առաջին Հանրապետութիւնը ողջ հայութեան սեփականութիւնն են եւ չի կարելի այն հատւածականացնել:

Անդրադառնալով Սեւրի պայմանագրի կայացման ողջ գործընթացին, Արամ Շահնազարեանն ընդգծեց, որ Սեւրն այն պայմանագիրն էր, որը կեանքի կոչւելու դէպքում կարող էր լուծել Հայկական Հարցն ու Մերձաւոր Արեւելքի մի շարք կարեւորագոյն հիմնահարցերը, որոնք շարունակւում են մինչ օրս:

Դոկտ. Կարէն Խանլարեանն իր ելոյթում հիմնականում անդրադարձաւ Վուդրօ Վիլսոնի իրաւարար վճռին՝ այն համարելով չափազանց կարեւոր փաստաթուղթ հայ ժողովրդի պահանջատիրական պայքարի գործում: Ըստ պատգամաւորի՝ Սեւրը հայ ժողովրդի համար բարոյեական նշանակութիւն ունի. «Հայ ժողովրդի եւ Հայ Դատի լուծման տեսակէտից խիստ կարեւոր է ոչ թէ, Սեւրի պայմանագիրը, այլ այդ պայմանագրի հետ կապւած ԱՄՆ-ի նախագահ Վուդրօ Վիլսոնի 1920 թ. նոյեմբերի 22-ի Իրաւարար վճիռը, որով սահմանւում են Հայաստանի տարածքները»,- ասաց նա:

Նա յատուկ ընդգծեց, որ նախագահ Վիլսոնի իրաւարար վճիռն իրաւաբանական ուժ ունեցող, անժամանցելի փաստաթուղթ է, որը բեկանման ենթակայ չէ: Ըստ նրա՝ դա պայմանաւորւած է երկու կարեւոր հանգամանքով. առաջինը՝ Ջնեւի 1907 թւականի կոնւենցիան յստակ նշում է, որ երբ իրենց միջեւ առկայ վէճը լուծելու նպատակով, երկու կողմերը համաձայնւում են դիմել երրորդ կողմի իրաւարար միջամտութեանը, ապա պարտաւոր են ընդունել իրաւարարի վիճռը՝ ինչ էլ, որ այն լինի: Այդ վճիռն անբեկանելի է եւ բողոքի ու վերանայման ենթակայ չէ. Վիլսոնի իրաւարար վճիռն հէնց այդ բնոյթի փաստաթուղթ է: Երկրորդը՝ Վուդրօ Վիլսոնն իր իրաւարար վճիռը կնքել է ԱՄՆ-ի կառավարութեան մեծ կնիքով, ինչը նշանակում է, որ այն այլեւս ունի օրէնքի ուժ եւ դրա իրագործումը պարտադիր է:

Դասախօսը յիշեցրեց, որ հէնց այդ պատճառով էլ մինչ օրս ԱՄՆ-ի եւ Թուրքիայի միջեւ ստորագրւած որեւէ փաստաթղթում ԱՄՆ-ի կառավարութիւնը չի ճանաչել Թուրքիայի տարածքային ամբողջականութիւնը:

Դոկտ. Կարէն Խանլարեանն իր արտայայտութիւնները ամբողջացրեց՝ նշելով, որ Հայրենիքը առաջին եւ վերջին գերագոյն արժէքն է, եւ Հայկական Հարցի վերջնական լուծումը պէտք է դիտարկել միայն Սեւրի դաշնագրով եւ Վուդրօ Վիլսոնի իրաւարար վճռով սահմանւած Հայաստանի տարածքային ամբողջականութեան վերականգնման համատեքստում:

Վերջում օրւայ դասախօսները պատասխանեցին ներկաների հարցերին:

Յարակից Հրապարակումներ

Ամենաշատ ընթերցւած

Քւէարկութիւն

Կարո՞ղ է արդեօք նախագահի այցը Նիւ Եօրք նպաստել Իրանի միջազգային դիրքի ամրապնդմանը:

Եղանակ

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։