Հա

Քաղաքական

07/11/2017 - 13:20

Դոմինանտի հաւակնութիւն. Կը յաջողւի արդեօ՞ք Երեւանին «էլեկտրականացնել» Աստանան եւ Բիշկեկը

Հայաստանը կարող է վերականգնել Հարաւային Կովկասում էներգետիկ երաշխաւորի կարգավիճակը, սակայն ստիպւած կը լինի ջանքեր գործադրել:

«alikonline.ir» - Հայաստանը կարող է վերականգնել Հարաւային Կովկասում էներգետիկ երաշխաւորի կարգավիճակը, սակայն ստիպւած կը լինի ջանքեր գործադրել:

Հայաստանը կարող է իր մասին յայտ ներկայացնել Եւրասիական էլեկտրաէներգիայի շուկայում, «Sputnik» Արմենիային ասել է էներգետիկայի ոլորտում փորձագէտ Վահէ Դաւթեանը:

Ըստ նրա՝ 1960-70-ական թւականներին Հայաստանի էներգետիկ համակարգը ստեղծւել է որպէս էներգիայի սպառման համակարգ: Տասնամեակներ շարունակ Հարաւային Կովկասում գոյութիւն ունեցաւ «Անդրկովկասի միասնական էլեկտրական համակարգեր» ցանցը, որտեղ Հայաստանը վճռական դեր է խաղացել, այդ թւում՝ ատոմակայանի շնորհիւ:

«Իրականում այն տարածաշրջանում էներգիայի երաշխաւոր էր: Այսօր մենք տեսնում ենք, որ այս համակարգը վերականգնելու փորձ է արւում Իրանի հետ: Դա լրացուցիչ հնարաւորութիւններ է ստեղծում էլեկտրաէներգիայի արտահանման տեսակէտից»,- ասաց Դաւթեանը:

Նրա խօսքով՝ հիմնական խնդիրն արտադրւող էլեկտրաէներգիայի ինքնարժէքն է: Այսօր տարածաշրջանային շուկայի կառուցւածքն այնպիսին է, որ մշտապէս իրականացւում է էլեկտրաէներգիայի ինքնարժէքի նւազեցման քաղաքականութիւն:

Հայաստանին ներկայում բաւականին դժւար է մրցել գնային առաջարկի առումով, օրինակ, հաշւի առնելով Վրաստանի հիդրոէներգետիկական շուկան:

Երկիրը պէտք է աշխատի արտադրւող էլեկտրաէներգիայի գինը նւազեցնելու վրայ. խօսքն ատոմակայանների, ՀԷԿ-երի եւ ՋԷԿ-երի մասին է: Ապագայում վերականգնւող էլեկտրաէներգիայի աղբիւրները չեն դիտարկւում շուկայում ցածր մասնաբաժին ունենալու պատճառով:

Հայաստանի էներգետիկ համակարգը ծանրաբեռնւած է միլիարդ դոլար վարկային բեռով:

Ինչ վերաբերում է էլեկտրաէներգիայի մատակարարմանը, ապա Հայաստանին հետաքրքիր են ինչպէս իրանական շուկան (նրան հարկաւոր է 2500 ՄՎտ), այնպէս էլ Ռուսաստանի հարավը:

«Սակայն խնդիրը պէտք է դիտարկել նաեւ եւրասիական ինտեգրման տեսակէտից: Համակարգի ձեւաւորման փաստաթղթերից մէկը էլեկտրաէներգիայի մէկ միասնական շուկայի ձեւաւորումն է: Ղազախստանը եւ Ղրղըզստանը կանխատեսում են էլեկտրաէներգիայի պակաս: Մենք չենք կարող խօսել ուղղակի հոսքերի մասին, բայց ռուսական ցանցերի միջոցով սւոպային մոդելները թոյլ են տալիս Հայաստանին իր յայտը ներկայացնել եւրասիական շուկայում»,- ասաց Դաւթեանը:

Միեւնոյն ժամանակ, Հայաստանն այստեղ ունի մրցակիցներ, այդ թւում՝ Թուրքմենստանը, որը նախատեսում է արտահանումը մեծացնել գազի ցածր գնի հաշւին: Նրանք էլեկտրական գծեր ունեն Իրանի հետ, ուստի Հայաստանը պէտք է ամէն ինչ անի, որպէսզի իր էլեկտրաէներգիայի գինը նւազեցնի:

 

Հայաստանը կարող է գերազանցել պահանջարկը երեք անգամ

Իր հերթին, տնտեսագէտ Ատոմ Մարգարեանը նշեց, որ Հայաստանը կարող է արտադրել 3 անգամ աւելի էլեկտրաէներգիա, քան անհրաժեշտ է:

«Այն կարող է ունենալ որոշակի գերիշխող դեր տարածաշրջանում»,- ասաց Մարգարեանը:

Հարցն այն է, թէ ինչ կը լինի նրա ինքնարժէքը, ինչ գնով Հայաստանը կառաջարկի էլեկտրաէներգիան, եւ ինչ կանեն մրցակիցները:

Ընդ որում, նա ասաց, որ Հայաստանը բաց է իր հարեւանների հետ էներգետիկ գործակցութեան համար:

Միեւնոյն ժամանակ, միաւորւած էներգետիկ համակարգի հզօր շուկային միանալը, միասնական շուկայ ստեղծելը, հնարաւոր գնային կրճատումները Հայաստանի համար այս նախագիծը բաւական գրաւիչ են դարձնում»,- ասաց Մարգարեանը:

Նրա կարծիքով՝ Իրանի, որի հիւսիսային շրջանները էներգակիրների մեծ պահանջարկ ունեն, նախագծին ներգրաււելը Հայաստանին աւելի մեծ հնարաւորութիւններ է ընձեռում:

Ինչ վերաբերում է Թուրքիային եւ Ադրբեջանին, նրանք այժմ աշխատում են ոչ թէ համագործակցութեան ուղղութեամբ, այլ ընդդիմութեան մէջ, որը հեռանկար չունի: Թուրքիան լուրջ խնդիրներ ունի Արեւմուտքի հետ եւ ստիպւած է գնալ լայն գործակցութեան Ռուսաստանի հետ, հետեւաբար, Հայաստանի հետ համագործակցութիւնն անխուսափելի է:

Նրա կարծիքով՝ այս նախագծի շուրջ գործակցութիւնը պէտք է չսահմանափակւի չորս երկրներով, հետաքրքրութիւնը նրա հանդէպ հնարաւոր է Կենտրոնական Ասիայի երկրներից:

«Այդ համատեքստում Հայաստանը պէտք է ակտիւ, նոյնիսկ, մասամբ «ագրեսիւ» քաղաքականութիւն վարել»,- ասաց Մարգարեանը:

Հիւսիս-հարաւ նախագծի աշխատանքը մինչեւ 1,2 ԳՎ ընդհանուր ծաւալով սկսւել է 2015 թւականի դեկտեմբերին: 2016 թւականի ապրիլին Երեւանում չորս երկրների էներգետիկայի նախարարները ստորագրեցին ծրագրի համար «ճանապարհային քարտէզը», որը նախատեսում էր տեխնիկական ուսումնասիրութեան համատեղ մշակում, ինչպէս նաեւ էլեկտրաէներգիայի ոլորտում համագործակցութեան վերաբերեալ փոխըմբռնման յուշագիր:

Ծրագրի իրականացման հետագայ միջոցառումների մշակման մասին համաձայնագիրը ստորագրւել է 2016 թւականի սեպտեմբերին Բաթումում:

Յարակից լուրեր

  • «Ապառաժ»-ի խմբագրական. Կրկին ռազմավարական համաձայնագրի անհրաժեշտութեան մասին
    «Ապառաժ»-ի խմբագրական. Կրկին ռազմավարական համաձայնագրի անհրաժեշտութեան մասին

    Թէեւ ՀՀ վարչապետի վկայութեամբ բանակցութիւններ չեն ընթանում Ադրբեջանի եւ ՀՀ իշխանութիւնների միջեւ, սակայն հանդիպումների, ծանօթութիւնների եւ անցեալի պատմութեան յուշերի փոխանակման արդիւնքում պէտք է խոստովանել, որ ղարաբաղա-ադրբեջանական սահմանային գօտում փոխհրաձգութիւնները նւազել են:

  • ՀՀ վարչապետի Իրան այցի յատկանշելին…
    ՀՀ վարչապետի Իրան այցի յատկանշելին…

    Իրան-Հայաստան յարաբերութիւններում, 2019 թւականի փետրւարի 27-ին ՀՀ վարչապետ Ն. Փաշինեանի եւ նրան ընկերակցող պատւիրակութեան այցը յատկանշական պէտք է համարել, քանի որ. Հայաստանում իշխանափոխութիւնից յետոյ, մտահոգութիւն էր առաջացել այն մասին, թէ հնարաւոր է պաշտօնական Երեւանի քաղաքական արեւելման փոփոխութիւնը՝ հիւսիս-հարաւից դէպի Արեւմուտք: Այլ խօսքով, արեւելեան օրիենտացիան պէտք է, որ զիջէր արեւմտեանին:

  • «Հայրենիք»-ի խմբագրական. Համերաշխութի՞ւն, թէ՞ հայատեացութիւն
    «Հայրենիք»-ի խմբագրական. Համերաշխութի՞ւն, թէ՞ հայատեացութիւն

    Բեղուն գործունէութեան մէջ է ԵԱՀԿ-ի Մինսքի խումբը, որ դրական վերլուծումով հաղորդագրութիւն մը լոյս ընծայած էր, տեղեկացնելով, թէ պատշաճ միջավայրի պահպանման անհրաժեշտութեան դիմաց, կ՛ողջունէ Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանի եւ Ատրպէյճանի նախագահ Իլհամ Ալիեւի միջեւ յառաջիկային սպասուող՝ առաջին ուղղակի շփումներու պատրաստակամութիւնը։

  • Որ իրավիճակում Բաքուն կը համաձայնի, որ Արցախը վերադառնայ բանակցային սեղան
    Որ իրավիճակում Բաքուն կը համաձայնի, որ Արցախը վերադառնայ բանակցային սեղան

    Երեւանում կարծում են, որ Ստեփանակերտի մասնակցութիւնը բանակցութիւններին ժամանակի խնդիր է, իսկ Ադրբեջանի դիմադրութիւնը իր բացատրութիւնն ունի:

  • Ինչպէ՞ս հասնել իրական խաղաղութեան եւ ի՞նչ ասել է «Ադրբեջանի խաղաղասէր ժողովուրդ»
    Ինչպէ՞ս հասնել իրական խաղաղութեան եւ ի՞նչ ասել է «Ադրբեջանի խաղաղասէր ժողովուրդ»

    ՀՀ վարչապետ Ն. Փաշինեանը՝ Արցախում տեղի ունեցած ՀՀ եւ ԱՀ անվտանգութեան խորհուրդների համատեղ նիստում, իսկ ՀՀ ԱԽ քարտուղար Ա. Գրիգորեանը՝ Հանրային հեռուստատեսութեան եթերում, պետական ամենաբարձր մակարդակով յայտարարեցին, որ հայկական կողմը մեծապէս կարեւորում է ժողովուրդներին խաղաղութեան նախապատրաստելը։

Ամենաշատ ընթերցւած

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։