Հա

Հասարակական

15/01/2018

Ինչպէ՞ս եւ ինչո՞ւ է ստրեսը քայքայում առողջութիւնը

Այն մասին, որ ստրեսը վնասակար է առողջութեան համար, հաւանաբար բոլորն են լսել։ Բայց քչերն են հասկանում, թէ ինչ մեխանիզմներով է ստրեսն ազդում մարդու օրգանիզմի վրայ:

«alikonline.ir» - Այն մասին, որ ստրեսը վնասակար է առողջութեան համար, հաւանաբար բոլորն են լսել։ Բայց քչերն են հասկանում, թէ ինչ մեխանիզմներով է ստրեսն ազդում մարդու օրգանիզմի վրայ: Գրում է «news.am»-ը:

Ստրեսը, ինչպէս յայտնի է, բարձրացնում է լեցուն բջիջների ակտիւութեան հետ ասոցացւող որոշակի հիւանդութիւնների առաջացման կամ սրման հաւանականութիւնը։ Այդ հիւանդութիւններից են օրինակ ալերգիան, ասթման, գրգռւած աղիների համախտանիշը եւ այլն։ Չնայած լեցուն բջիջների ռեակցիան ստրեսին հաստատւած փաստ է, բայցեւայնպէս, դեռ ուսումնասիրւած չէ այն որոշակի մեխանիզմը, որն առաջացնում է նման պատասխան։

«Michigan State University» համալսարանի գիտնականները նոր տւեալներ են ստացել այն մասին, թէ ստրեսի յատկապէս որ տեսակներն են ազդում լեցուն բջիջների վրայ, ու ինչպէս կարող են դրանք առաջացնել ակտիւ ռեակցիա, ի վերջոյ՝ դառնալով ծանր հիւանդութիւնների պատճառ։ Նրանց հետազօտութիւնը ցոյց է տւել, որ «CRF1» (Corticotropin-releasing hormone receptor 1) ռեցեպտորը կարող է ազդանշաններ ուղարկել լեցուն բջիջներին ու ազդել դրանց ակտիւութեան վրայ։

Իրենց հետազօտութեան շրջանակում գիտնականները համեմատել են ստրեսային երկու տարբեր տեսակների՝ հոգեբանական ու ալերգիկ վիճակների ազդեցութեան տակ մկների գիստամինային ռեակցիան։ Մկների մի խումբն ուներ «CRF1» ռեցեպտորների նորմալ քանակ լեցուն բջիջներում, իսկ միւս խումբը՝ արհեստականօրէն բուծւած մկները, ցածր մակարդակ։

Փորձը ցոյց է տւել, որ «նորմալ» մկները, ենթարկւելով ստրեսի, ունեցել են գիստամինի բարձր մակարդակ ու դրան բնորոշ հիւանդութիւնների յաճախակի դրսեւորումներ, մինչդեռ ռեցեպտորների աւելի քիչ քանակով մկները ունէին գիստամինի ցածր մակարդակ ու աւելի յաճախ էին առողջ մնում։ Բացի դրանից, դրանք ստրեսի երկու տեսակի հանդէպ էլ բարձր կայունութիւն են դրսեւորել։

«CRF1» ռեցեպտորների դեֆիցիտով մկները, որոնք արհեստականօրէն են ենթարկւել ալերգիկ ստրեսի, 54 տոկոսով աւելի հազւադէպ էին հիւանդանում, քան «նորմալ» մկները, իսկ հոգեբանական ստրեսի դէպքում դրանց հիւանդացութիւնը 63 տոկոսով էր ցածր։ Սա խօսում է այն մասին, որ նման ռեցեպտորները կարեւոր դեր են կատարում որոշ հիւանդութիւնների զարգացման մէջ, որոնց պատճառը ստրեսային տարբեր գործօններն են։

Գիտնականների խօսքով՝ այդ հետազօտութեան արդիւնքները կարող են արմատապէս փոխել ասթմայի, էկզեմայի ու այլ դերմատիտների, նաեւ գաստրիտի որոշ տեսակների, բրոնխիտի ու գրգռւած աղիների համախտանիշի նման տարածւած հիւանդութիւնների բուժման միջոցները։ Գիտնականները կարծում են, որ պէտք է կենտրոնանալ լեցուն բջիջների ռեցեպտորների վրայ՝ այդ հիւանդութիւններից տառապող մարդկանց բուժելու ու նրանց կեանքի որակը լաւացնելու համար։

Յարակից լուրեր

  • Հետազօտութիւն. «Աւելորդ քաշը կարող է օգտակար լինել»
    Հետազօտութիւն. «Աւելորդ քաշը կարող է օգտակար լինել»

    Աւելորդ քաշով հիւանդները, որոնք հիւանդանոցում են յայտնւում որեւէ ինֆեկցիոն հիւանդութեան պատճառով, ապաքինւելու կրկնակի շատ շանս ունեն, քան ճարպակալումով չտառապողները։ Նման եզրակացութեան են յանգել դանիացի գիտնականները՝ բժիշկ Սիգրիդ Գրիբսհոլթի ղեկավարութեամբ՝ Օրխուսի համալսարանին առընթեր կլինիկական համաճարակաբանական բաժնից։

  • Գիտնականները պատմել են, թէ ինչու է վտանգաւոր գիշերները չքնելը
    Գիտնականները պատմել են, թէ ինչու է վտանգաւոր գիշերները չքնելը

    Ընդամենը մի երկու գիշեր արթուն մնալը կարող է «խախտել աւելի քան հարիւր տարբեր սպիտակուցների «ներքին ժամացոյցի» ռիթմը, ներառեալ նիւթափոխանակութեան եւ արեան մէջ շաքարի պարունակութեան հետ կապւած միացութիւնները: 

  • Ինչպէս պահպանել տեսողութիւնը հասուն տարիքում. 5 օգտակար խորհուրդ
    Ինչպէս պահպանել տեսողութիւնը հասուն տարիքում. 5 օգտակար խորհուրդ

    Մինչեւ 65 տարեկան շատերը բախւում են տեսողական խնդիրների, այդ թւում կուրութեան յանգեցնող հիւանդութիւնների։ Հիմնականում կուրութեան պատճառ է դառնում աչքերի 4 հիւանդութիւն՝ տարիքային մակուլեար դեգեներացիան (մակուլոդիստրոֆիան), դիաբետիկ ռետինոպատիան, գլաուկոման ու կատարակտան։ Քանի որ այդ հիւանդութիւնները ցաւեր չեն առաջացնում ու յաճախ երկար ժամանակ առանց ախտանշանների են անցնում, մարդիկ երկար ժամանակ բժշկի չեն դիմում։

  • Գիտնականները պարզել են, թէ որ շոկոլադն է օգտակար առողջութեան համար
    Գիտնականները պարզել են, թէ որ շոկոլադն է օգտակար առողջութեան համար

    Կակաոյի բարձր պարունակութեամբ մուգ շոկոլադի գործածումը բարելաւում է իմունիտետը եւ բարձրացնում ուղեղի ակտիւութիւնը: 

  • Հետազօտութիւն. «Ձկան իւղը կարող է ուղեղը ստրեսից պաշտպանել»
    Հետազօտութիւն. «Ձկան իւղը կարող է ուղեղը ստրեսից պաշտպանել»

    Ձկան իւղով սննդային յաւելումները կարող են ուղեղը պաշտպանել քրոնիկական ստրեսից: Այս մասին յայտնում են «John's Hopkins University»-ի գիտնականները:

    Նրանք ձկան իւղով մի քանի սննդային յաւելումները հետազօտել են փրկարարների մօտ յետվնասւածքային ստրեսային խանգարման զարգացումը կանխարգելելու գործում, որոնք զբաղւել են Ճապոնիայում 2011 թւականին աղէտալի երկրաշարժի հետեւանքների վերացմամբ:

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։