Հա

Համայնք

23/11/2021 - 13:20

Լոյս տեսաւ՝ Տ. Գրիգոր արք. Չիֆթճեանի «Ուղեւորութիւն Ատրպատականի հայոց թեմում հայկական յուշարձանների հետքերով» մատենաշարի Բ հատորը, նւիրւած Ղարադաղի հայկական գիւղերին

Ատրպատականի հայոց թեմի հայկական քաղաքների ու գիւղերի եւ դրանցում գտնւող հայկական յուշարձանների պատմութեան եւ ներկայ իրավիճակի գիտական ու դաշտային ուսումնասիրութիւնը կատարելով, հինգ տարիներ առաջ, 2017 թւին, թեմի առաջնորդ գերշ. Տ. Գրիգոր արք. Չիֆթճեան հրատարակել էր սոյն նիւթին նւիրւած իր Ա հատորը: Այն ընդգրկում է Թաւրիզի, Ուրմիայի, Արդաբիլի եւ դրանց շրջակայ գիւղերի 98 հայկական եկեղեցիներն ու դրանց պատմութիւնը, առաջին գիրքը լինելով սոյն վերնագրով եռահատոր մատենաշարին:

«alikonline.ir» - Ատրպատականի հայոց թեմի հայկական քաղաքների ու գիւղերի եւ դրանցում գտնւող հայկական յուշարձանների պատմութեան եւ ներկայ իրավիճակի գիտական ու դաշտային ուսումնասիրութիւնը կատարելով, հինգ տարիներ առաջ, 2017 թւին, թեմի առաջնորդ գերշ. Տ. Գրիգոր արք. Չիֆթճեան հրատարակել էր սոյն նիւթին նւիրւած իր Ա հատորը: Այն ընդգրկում է Թաւրիզի, Ուրմիայի, Արդաբիլի եւ դրանց շրջակայ գիւղերի 98 հայկական եկեղեցիներն ու դրանց պատմութիւնը, առաջին գիրքը լինելով սոյն վերնագրով եռահատոր մատենաշարին: Տեղեկացնում է Ատրպատականի ազգային առաջնորդարանը:

Սոյն մատենաշարի Բ հատորը 2021 թւին լոյս տեսաւ Թաւրիզում՝ մեկենասութեամբ ազգային բարերար տէր եւ տիկին Համազասպ եւ Սեդա Ոսկանեանների, որը հեղինակը ամբողջութեամբ յատկացրել է Ղարադաղի վեց գաւառակների հայկական գիւղերի ուսումնասիրութեանը: Այնպէս ինչպէս գրքի յառաջաբանում ասում է Սրբազան Հայրը, հեշտ չի եղել սոյն ուղեւորութիւնը դէպի Ղարադաղ՝ ներկայի Քալէյբար եւ Արասբարան շրջանը: Գիւղերի մեծ մասը հարթ ճանապարհ չի ունեցել, իսկ ոմանք ամբողջութեամբ անանցանելի ճանապարհներ ունենալով, ստիպողաբար օգտւել են չորքոտանի փոխադրամիջոցներից:

Բ հատորը, որը բաղկանում է 620 որակեալ էջերից, ներառում է Ղարադաղի նախկին հայկական 82 գիւղերի պատմութիւնը, որոնք գիտական ուսումնասիրութիւնից բացի, սոյն գիւղերին Սրբազան Հօր կողմից տրւած այցելութեամբ եւ այժմու տեղացի թուրք գիւղացիների հետ զրոյցներով՝ բանաւոր աղբիւրների օգտագործմամբ, նոր լոյս է սփռում տարածաշրջանում ապրած հայոց անցեալի պատմութեան վրայ:

Ղարադաղի վեց գաւառակները՝ Քէյւան, Մեշափարա, Մնջեւան, Հասանով Դզմար եւ Արաքսպար այցելելով, անցեալ հինգ տարիների ընթացքին Սրբազան Հայրը տեղագրել եւ ուսումնասիրել է սոյն գաւառակներում գտնւող բոլոր հայկական եկեղեցիների, գերեզմանատների եւ սոյն գիւղերի հայ բնակիչներից մնացած տների եւ այլ յիշատակների հետքերը, նոյնիսկ դրանց աւերակներում վերապրած վերջին քարը:

Սոյն Բ հատորը, ինչպէս նախորդը, նոյնպէս ճոխացւած է գունաւոր բարձրորակ լուսանկարներով, որոնք կենդանի պատկեր են հաղորդում ուղեւորութիւնների ընթացքի մասին: Հատորի էջերում ներկայացւել եւ ուսումնասիրւել են նաեւ այն ձեռագրերն ու կիրառական արւեստի նմոյշները, որոնք սոյն գիւղերում են գրւել կամ ստեղծւել, եւ որոնք այսօր գտնւում են թեմի կամ այլ երկրների մատենադարաններում եւ թանգարաններում: Գիտական սոյն մատենաշարի գրքերի վերջում զետեղւած են անձնանունների եւ տեղանունների ցանկերը, հեշտացնելով ուսումնասիրողների աշխատանքը:

Մատենաշարի բովանդակութիւնը մասնագիտական լինելով հանդերձ, լեզուն հանրամատչելի է եւ դիւրընթեռնելի, յատկապէս ինքնախօս լուսանկարների յարակցութեամբ: Ատրպատականում ապրած մեր նախնիներից ժառանգ մնացած մշակութային անգին հարստութեանց վերանորոգութիւնը կամ բոլորի պահպանութիւնը իբրեւ շէնք ու կառոյց անհնարին լինելով, յատկապէս հայաթափւած շրջաններում, սոյն գիրքը եւ ամբողջ մատենաշարը, հայ դպրութեան միջոցով դրանց պահպանումն է եւ Սրբազան Հօր կողմից կտակումը՝ յաջորդող սերունդներին:

 

Յարակից լուրեր

  • Ստացուած Գիրքեր. «Հայաստանը եւ տարածաշրջանը»
    Ստացուած Գիրքեր. «Հայաստանը եւ տարածաշրջանը»

    Երեւանի մէջ 2022-ին լոյս տեսաւ «Հայաստանը եւ տարածաշրջանը. դասեր, արժեւորումներ, հեռանկարներ» խորագրեալ հատորը, որ 1921-ի Մոսկուայի եւ Կարսի դաշնագիրներու հարիւրամեակին նուիրուած միջազգային գիտաժողովի զեկուցումներու ժողովածու է: Անոր հրատարակութիւնը երաշխաւորուած է Հայաստանի գիտութիւններու Ազգային ակադեմիայի պատմութեան եւ արեւելագիտութեան հաստատութիւններուն գիտական խորհուրդներուն կողմէ:

  • Լոյս է տեսել Սամուէլ Կարապետեանի «Արցախի մանրատեղանուններ» գիրքը
    Լոյս է տեսել Սամուէլ Կարապետեանի «Արցախի մանրատեղանուններ» գիրքը

    Ուղիղ 18 տարի յետոյ Բեկոր եւ Մարիլու Փափազեանների հովանաւորութեան ներքոյ իրականացաւ եւ լոյս տեսաւ Սամուէլ Կարապետեանի վաղեմի երազանքներից մէկը՝ «Արցախի մանրատեղանուններ» գիրքը։ Սա իր տեսակի մէջ եզակի աշխատութիւն է, որում Սամուէլ Կարապետեանը ներկայացրել է վիմագիր արձանագրութիւններում, միջնադարեան գրաւոր աղբիւրներում, գրականութեան մէջ ներառւած մանրատեղանունները։

  • Ղարադաղի հայկական գիւղերին նւիրւած իւրայատուկ հատորի շնորհանդէսը Արեւմտեան թեմի ազգային առաջնորդարանում
    Ղարադաղի հայկական գիւղերին նւիրւած իւրայատուկ հատորի շնորհանդէսը Արեւմտեան թեմի ազգային առաջնորդարանում

    Երեքշաբթի, 8 նոյեմբերի 2022 թ.-ին, երեկոյեան ժամը 7-ին, բարձր հովանաւորութեամբ Հիւսիսային Ամերիկայի Արեւմտեան թեմի առաջնորդ՝ գերշ. Տ. Թորգոմ Ս. եպս. Տօնոյեանի, ազգային առաջնորդարանի «Տիգրան եւ Զարուհի Տէր-Ղազարեան» սրահում տեղի ունեցաւ իր նիւթով իւրայատուկ մի գրքի շնորհանդէս, նւիրւած Ատրպատականի հայոց թեմի Ղարադաղի շրջանի հայկական գիւղերին եւ մշակութային ժառանգութեան: Ներկայ էին հոգեւորականներ, ազգային իշխանութեան անդամներ, մտաւորականներ, ուսուցիչներ, մշակութասէր ներկաներ Լոս Անջելէսի տարբեր քաղաքներից, ինչպէս նաեւ Ֆրէզնոյից եւ մինչեւ իսկ Սանֆրանսիսկոյից:

  • «44-ի տղերքը». Գիրքը հոգու պարտք է այն տղերքին, որոնց վերջին լուսանկարողը ես էի
    «44-ի տղերքը». Գիրքը հոգու պարտք է այն տղերքին, որոնց վերջին լուսանկարողը ես էի

    Երեւանում երէկ երեկոյեան կայացաւ ռազմական լրագրող, «Բանակ ինֆօ» կայքի հիմնադիր Դաւիթ Թորոսեանի հեղինակած «44-ի տղերքը» գրքի շնորհանդէսը։

  • Թաւրիզի Հայ Համալսարանականների միութեան քաջալերական ձեռնարկը նոր համալսարանական դարձած հայ ուսանողութեան
    Թաւրիզի Հայ Համալսարանականների միութեան քաջալերական ձեռնարկը նոր համալսարանական դարձած հայ ուսանողութեան

    Ուրբաթ, 21 հոկտեմբերի 2022 թ.-ին, երեկոյեան ժամը 6-ին, հովանաւորութեամբ եւ նախագահութեամբ Ատրպատականի հայոց թեմի առաջնորդ՝ գերշ. Տ. Գրիգոր արք. Չիֆթճեանի եւ Թեմական խորհրդի, տեղի ունեցաւ յատուկ ծրագիր, քաջալերելու համար թաւրիզահայ այն ուսանողներին, որոնք նոր մուտք էին գործել համալսարան:

Ամենաշատ ընթերցւած

Քւէարկութիւն

Կը յաջողւի՞ արդեօք Արմէն Սարգսեանին նոր որակ մտցնել ՀՀ քաղաքական կեանքում:

Եղանակ

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։