Հա

Գաղափարական

1940-ի դեկտեմբեր 27-ին, Երկրորդ Աշխարհամարտի թոհուբոհով կլանուած Փարիզի մէջ, առյաւէտ փակուեցան աչքերը Հայաստանի Անկախութիւնը կերտած Սերունդին ամէնէն ներկայացուցչական դէմքերէն՝ անձնուէր յեղափոխականի, քաղաքական ղեկավարի եւ պետական գործիչի դաշնակցական տիպարը մարմնաւորող հսկաներէն Արշակ Ջամալեան։

Published in Գաղափարական
Կիրակի, 24 Դեկտեմբերի 2017 10:50

Հայ-վրացական պատերազմը

Դեկտեմբերի այս օրերուն, 99 տարի առաջ, հիւսիսային կողմն Հայաստանի թէժ պատերազմ բռնկած էր նորանկախ Հայաստանի եւ Վրաստանի Հանրապետութեանց միջեւ։ 

Published in Գաղափարական

19 տարի առաջ, դեկտեմբերի 21-ին, խոր սուգի մէջ էր Դաշնակցութեան ողջ ընտանիքը:

Եւ ոչ միայն դաշնակցականները:

Դաշնակցութեան սուգին վշտակից էին հայ ժողովուրդի աշխարհասփիւռ զաւակները՝ ոչ միայն Սփիւռքի մերձաւոր թէ հեռաւոր ափերուն, այլեւ նոյնինքն հայրենի ոստաններուն մէջ:

Published in Գաղափարական

Դեկտեմբեր 19-ին կ’ոգեկոչենք յիշատակը մեր ժողովուրդի եզակի ծնունդներէն Լեւոն Թադէոսեանի, որ իր անձով ու գործով արժանաւորապէս մարմնաւորեց հայ ղեկավար գործիչի բարոյական հեղինակութեան աւանդը։

1935-ի այս օրը, Փարիզի մէջ, 70 տարեկան հասակին աչքերը առյաւէտ փակեց հայ յեղափոխականի ու քաղաքական-պետական ազգային գործիչի ԴԱՇՆԱԿՑԱԿԱՆ նուիրեալ մը՝ Լեւոն Թադէոսեան, որ իր գաղափարական առաքինութեան եւ անձնդիր ծառայութեան համար արժանացաւ Պապաշա (ռուսերէն՝ հայրիկ) անուանումին։

Published in Գաղափարական

Դեկտեմբեր 12-ին, կը լրանայ մահուան տարելիցը հայ կնոջ բացառիկ կերպարի մը՝ Սաթենիկ Արղութեանի, որ իր առանձնայատուկ դրոշմը դրաւ 19-րդ դարավերջին թափ առած հայ ժողովուրդի ազգային-ազատագրական շարժումին վրայ:

Հայ Յեղափոխականների Դաշնակցութեան ծնունդը նախապատրաստած երիտասարդ հայորդիներու թիֆլիսեան «Երիտասարդ Հայաստան» խմբակի ամէնէն աշխոյժ անդամներէն էր Սաթենիկ Մատինեան:

Հայ յեղափոխական շարժման փառքն ու պարծանքը կը հանդիսանայ Ֆետայական Սերունդը, որ ամբողջ երեսնամեակ մը՝ 1890-ականներէն մինչեւ 1920-ականները, իր անձնազոհութեամբ եւ հերոսական խոյանքով, արեան բոլոր ճանապարհները կտրել-անցնելով, ազատութեան եւ նոր ժամանակներու ուղին հարթեց հայ ժողովուրդին առջեւ ու կռանեց Ազատ, Անկախ եւ Միացեալ Հայաստանի ստեղծման համար մինչեւ վերջին շունչ պայքարելու ազգային մեր Կամքն ու Մարտունակութիւնը։

Դեկտեմբեր 5-ի այս օրը, Իտալիոյ մայրաքաղաք Հռոմի փողոցներէն մէկուն վրայ, օր - ցերեկով, հայ ժողովուրդը արդար մահապատիժի ենթարկեց աւելի քան մէկուկէս միլիոն հայորդիներու ցեղասպանութեան թրքական ոճիրին գլխաւոր պատասխանատուներէն՝ Իթթիհատական կառավարութեան վարչապետ Սայիտ Հալիմ Փաշան։

Եթէ պատմաքաղաքական առումով առարկայական ու հնարաւոր է որոշակի տարեթիւ մը ճշդել հայ ժողովուրդի ազգային-ազատագրական շարժման կռուի դաշտ նետուելու մարտական մկրտութեան համար, ապա իրաւամբ 4 դեկտեմբեր 1882-ը կրնայ նկատուիլ Հայկական Յեղափոխութեան շուրջ մէկուկէսդարեայ անշէջ խարոյկին սկզբնական կայծերու բոցավառման ու մարտունակ շղթայազերծման թուականը։

Նոյեմբեր 29-ի այս օրը, 66 տարի առաջ, մեր աշխարհէն մարմնապէս հեռացաւ հայ գրականութեան եւ հայ քաղաքական մտքի լուսապսակ դէմքերէն Լեւոն Շանթ, որ արժանաւորապէս յառաջապահ դրօշակիր կը հանդիսանայ հայ ժողովուրդին ազգային ներաշխարհը վերծանող՝ ՀԱՅ-ուն հոգեմտաւոր հարուստ ԵՍ-ը շնչաւորող մեծավաստակ մտաւորականներու փաղանգին մէջ։

Published in Գաղափարական

Եթէ 19-րդ դարավերջին թափ առած հայ յեղափոխական շարժումը կը շարունակէ, մինչեւ մեր օրերը, գաղափարական ներշնչման անսպառ աղբիւր հանդիսանալ հայոց սերունդներուն համար, բացատրութիւնը պէտք է փնտռել Հայկական Ազատամարտի խարոյկը վառած անզուգական սերունդին արժանաւորութեան մէջ։

Published in Գաղափարական
Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։