Հա

Ազգային

24/12/2019 - 11:40

Արցախը պէտք է դառնայ լիիրաւ անկախ եւ վերամիաւորւի Մայր հայրենիքի հետ

Դեկտեմբերի 15-ին կայացած ՀՅԴ Արցախի Արտակարգ Շրջանային ժողովին մասնակցելու նպատակով Արցախում էր ՀՅԴ Բիւրոյի ներկայացուցիչ Յակոբ Տէր-Խաչատուրեանը: Ժողովից յետոյ «Ապառաժ»-ը զրուցել է ՀՅԴ Բիւրոյի ներկայացուցչի հետ՝ Դաշնակցութեան անելիքների, ներքին ու արտաքին մարտահրաւէրների, կայացած ժողովի եւ այլ հարցերի շուրջ:

«alikonline.ir» - Դեկտեմբերի 15-ին կայացած ՀՅԴ Արցախի Արտակարգ Շրջանային ժողովին մասնակցելու նպատակով Արցախում էր ՀՅԴ Բիւրոյի ներկայացուցիչ Յակոբ Տէր-Խաչատուրեանը: Ժողովից յետոյ «Ապառաժ»-ը զրուցել է ՀՅԴ Բիւրոյի ներկայացուցչի հետ՝ Դաշնակցութեան անելիքների, ներքին ու արտաքին մարտահրաւէրների, կայացած ժողովի եւ այլ հարցերի շուրջ:

 

- Ինչպէ՞ս կը գնահատէիք Արտակարգ Շրջանային ժողովի ընթացքը եւ ընդունւած որոշումները:

- Պատմական ժողով էր, ընտրութիւններն էլ լինելու են պատմական: Արցախը պէտք է մնայ կայուն, համախմբւած եւ ՀՅԴ գաղափարներով տոգորւած առաջ շարժւի:

Շատ ուրախ եմ, որ ժողովն անցաւ համերաշխ, փոխհասկացողութեան մթնոլորտում եւ եզրակացրեց, որ Արցախի առաջիկայ համապետական ընտրութիւններին կը ներկայանայ նախագահի սեփական թեկնածուով: Վստահ եմ, որ մեր ընկերները ակտիւ եւ ամբողջական նւիրումով մասնակցութիւն են ունենալու այս ընտրարշաւին, որպէսզի այն պսակւի յաջողութեամբ եւ Դաշնակցութիւնն իր կարեւոր տեղն ունենայ Արցախի քաղաքական կեանքում:

 

- Վերջերս ԱՄՆ Սենատի կողմից ընդունւել է Հայոց Ցեղասպանութիւնը ճանաչող բանաձեւ: Արդեօ՞ք հնարաւոր էք համարում նախագահի մակարդակով Ցեղասպանութեան ճանաչումը եւ արդեօ՞ք հնարաւոր է դրանից յետոյ ԱՄՆ Հայ Դատի գրասենեակների աշխատանքների հիմնական ուղղութիւնը դառնայ Արցախի ճանաչումը:

- ԱՄՆ Սենատում այդ բանաձեւի ընդունումը մեծ յաջողութիւն էր, որի համար տարիներ շարունակ աշխատում էինք: Ի պատիւ ՀՅԴ Հայ Դատի յանձնախմբի եւ ԱՄՆ հայութեան՝ հնարաւոր դարձաւ դրա իրագործումը, որն ինքնին շարունակութիւնն էր ԱՄՆ ներկայացուցիչների պալատի կողմից ընդունւած նմանատիպ բանաձեւի: ԱՄՆ-ն Հայոց Ցեղասպանութեան առաջին ճանաչողներից էր, որ դեռեւս 1951 թ. նախագահի մակարդակով օգտագործել է «Ցեղասպանութիւն» տերմինը: ԱՄՆ վերջին նախագահը, ով օգտագործել է «Հայոց Ցեղասպանութիւն» բառը, Ռոնալդ Ռէյգանն էր: Բանաձեւն այդ կեցւածքի վերահաստատումն էր, որը չէր յաջողւում տարիներ ի վեր՝ հիմնականում թուրքական ճնշումների պատճառով: Մեր յաջորդ քայլը ԱՄՆ-ում գործող յանձնախմբերի եւ գրասենեակների ջանքերով նախագահի կողմից «Ցեղասպանութիւն» բառի օգտագործման ապահովումն է: Կարեւոր է, որ 2020 թ. ԱՄՆ-ում ընտրւած նոր նախագահը եւս օգտագործի այն՝ յենւած այդ երկու բանաձեւերի վրայ:

ԱՄՆ մի շարք նահանգներ արդէն ճանաչել են Արցախը, դաշնային մակարդակով ճանաչման մասին խօսելը մի քիչ վաղ է: Բայց դա չի նշանակում, որ մենք չպէտք է շարունակենք աշխատել այդ ուղղութեամբ:

 

- Վերջերս այցելել էիք Լիբանան, որտեղ քաղաքական եւ տնտեսական անկայուն իրավիճակ է: Այդ առումով ինչպէ՞ս էք գնահատում Լիբանանի հայ համայնքի վիճակը:

- Լիբանանի համայնքի վիճակը բաւականին դժւար է՝ հիմնականում տնտեսական ճգնաժամի պատճառով: Առկայ է նաեւ քաղաքական անկայունութիւն ու անորոշութիւն, որն աւելի է սաստկացնում տնտեսական ճգնաժամը: Նոյնիսկ Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմի օրերին այսպիսի տնտեսական մեծ ցնցում չէր եղել: Իմ այցելութեան նպատակն էր զօրավիգ կանգնել ՀՅԴ Լիբանանի Կենտրոնական կոմիտէին, ինչպէս նաեւ համայն լիբանանահայութեանը, վերահաստատելու, որ Դաշնակցութիւնն իրենց կողքին է եւ գործնական քայլերի է դիմելու այս ճգնաժամը յաղթահարելու համար: «Հայաստան» համահայկական հիմնադրամը հայկական համայնքի տնտեսական ճգնաժամը մեղմելու համար գումար է յատկացրել, Արցախի նախագահը խոստացել է օժանդակութիւն տրամադրել: Գնահատելի է, որ թէ ՀՀ, եւ թէ ԱՀ նախագահները պատրաստակամութիւն են յայտնել աջակցութեան ցուցաբերել: Սա բարոյական մեծ նշանակութիւն ունի եւ գօտեպնդող է: Մենք էլ մեր ծրագրերն ունենք օգնելու մանաւանդ ընչազուրկ դասակարգի կրթական, համայնքային կեանքի լիարժէք ապահովմանը:

Համայնքի տրամադրւածութիւնն այնպիսին է, որ պէտք է կազմւի Ազգային համաձայնական կառավարութիւն, որը պէտք է վայելի ժողովրդի վստահութիւնը:

 

- Յաճախ են հնչում Դաշնակցութիւնը «ներսի» եւ «դրսի» բաժանելու կարծիքներ, արդեօ՞ք նոյնը չեն Հայաստանում եւ Սփիւռքում ապրող դաշնակցականների տեսլականները, խնդիրների լուծման նկատմամբ իրենց դիրքորոշումները:

- Կասկած չկայ, որ ինչպէս ամէն մի մեծ կազմակերպութեան, այնպէս էլ ՀՅ Դաշնակցութեան մէջ տարբեր կարծիքներ կան ու պէտք է լինեն: Մենք ներքին ժողովների ընթացքում քաջալերում ենք բազմակարծութիւնը, որովհետեւ կարծիքների բախումից է ծնւում առողջ եզրակացութիւնը: Բայց յստակ է, որ չկայ «ներսի» ու «դրսի», «հին» ու «նոր» դաշնակցական: Դաշնակցութիւնն ունի երկաթեայ կարգապահութիւն: Կարծիքների բախումներից եւ որոշման կայացումից յետոյ այն դառնում է դաշնակցականի որոշումը: Կարելի է ունենալ կարծիքների տարբերութիւն մարտավարական առումով, բայց ընդհանուր նպատակակետերի, ռազմավարութեան մէջ մենք գաղափարական կենտրոնացում ունենք: Այսպէս է Դաշնակցութիւնը տարիներով գոյատեւել եւ յաջողել:

Երեւանում դեկտեմբերի սկզբներին տեղի ունեցած երիտասարդական խորհրդաժողովի ժամանակ աշխարհի չորս կողմերից ժամանած երիտասարդներն այդ հարցերը քննարկեցին եւ երբեմն բուռն բանավէճ տեղի ունեցաւ: Բայց հոյակապ էր տեսնել, որ իւրաքանչիւրն, անկախ իր բնակութեան վայրից, ներկայացնում էր նոյն կերպարը, նույն նկարագիրը, նոյն համոզումը եւ մեր գաղափարական հիմքի հանդէպ ամբողջական հաւատը:

 

- ՀՀ վերջին ընտրութիւններից յետոյ ՀՅԴ-ն դարձել է արտախորհրդարանական քաղաքական ուժ: Այս պարագայում` ո՞րն էք համարում Դաշնակցութեան ամենակարեւոր մարտահրաւէրը:

- Ընտրութիւններից յետոյ մեր հիմնական օրակարգն էր՝ ճշտել Դաշնակցութեան դերը Հայաստանի քաղաքական առօրեայում: Եւ այդ ուղղութեամբ մենք ՀՅԴ Գերագոյն մարմնի հետ որդեգրեցինք այլընտրանքային, այսպէս կոչւած՝ «ստւերային կառավարութեան» մոդելը: Այս մոդելը հաստատում է, որ մենք խորհրդարանում եւ նրանից դուրս անելիք ունենք: Հայաստանի պարագայում որոշւեց ստեղծել մասնագիտական ոլորտային յանձնախմբեր, որպէսզի իւրաքանչիւր պետական ոլորտի վերաբերեալ ուսումնասիրութիւններ կատարեն եւ առաջարկներ ներկայացնեն կառավարութեանը կամ խորհրդարանին: Ունենք 11 յանձնախումբ, շուրջ 150 հոգի է աշխատում այդ յանձնախմբերում: Դրանցում ընդգրկւած են փորձառու ընկերներ, երիտասարդներ եւ տարբեր ոլորտների մասնագէտներ Սփիւռքից: Դրա կողքին գործում է Բիւրոյի ընկերատնտեսական ուսումնասիրութիւնների գրասենեակը, որն աւելի ռազմավարական մակարդակի ուսումնասիրութիւններ է կատարում: Աշխատանքներ ենք տանում նաեւ ՀՅԴ աշխատանքային իրաւունքների պաշտպանութեան գրասենեակի գործունէութիւնն ընդարձակելու ուղղութեամբ: Այդ գրասենեակները պաշտպանում են աշխատողների իրաւունքները, նպատակ ունենք Երեւանի գրասենեակից բացի մասնաճիւղեր բացել բոլոր մարզերում:

Կառավարութեան ծրագրի վերաբերեալ մեր ուսումնասիրութիւնը, առաջարկներն ենք ներկայացրել, որը դժբախտաբար, արձագանք չի ունեցել: Այս կառավարութեան գործելաոճում ամենագիտութեան, այլ կարծիք չընդունելու միտում ենք նկատում. նրանք այլ կարծիքի կարիք չունեն, ունեն «իմաստութեան բանալին»: Այդ իմաստով՝ ընդհանուր համերաշխութիւն, միասնական ճիգ, համահայկական համախմբում առաջացնելու միտում չեմ տեսնում: Ընդհակառակը, բաժանարար գծեր են տանում, «սեւի» ու «սպիտակի» հարց դեռեւս գոյութիւն ունի: Ընդդիմութիւնը ժողովրդավար երկրում բնական երեւոյթ է, բայց Հայաստանում այն վերածւում է թշնամանքի, որն անընդունելի է:

 

- Նկատելի է, որ ՀՀ իշխանութիւնները պայքար են սկսել Դաշնակցութեան դէմ: Ի՞նչ կասէք այդ մասին:

- Վերջերս շատ յստակ, համակարգւած աշխատանք է ընթանում ՀՅԴ-ի դէմ: Ըստ երեւոյթին, այսպէս կոչւած «մասնագէտները» սխալ խորհուրդներ են տալիս վարչապետին ու նրա շրջապատին: Նրանք յանգել են այն եզրակացութեան, որ Դաշնակցութեան դէմ արշաւի կէտերից մէկը կարող է լինել «ներսի» եւ «դրսի» դաշնակցականների, «հին» ու «նոր» ղեկավարութեան խնդիրը: Այդ սխալ եզրակացութեան վրայ հիմնւած՝ նրանք կարծում են, որ եթէ համադրւած պայքար տանեն այդ ուղղութեամբ, կարող են ճեղքեր առաջացնել:

Յոյս ունենք, որ մեր կոչերին ընդառաջելով նրանք կը հրաժարւեն բաժանարար գծեր ստեղծելու քաղաքականութիւնից, որովհետեւ նրանց իշխանութեան բերած ժողովրդային շարժումը վարչապետի իսկ բառերով «սիրոյ եւ հանդուրժողականութեան», ժողովրդավար երկիր կառուցելու նպատակ ունի: Մենք շատ ոլորտներում կարող ենք համագործակցել, եթէ իշխանութիւնները բոլորին համախմբելու խոհեմութիւն ցուցաբերեն եւ ուժերը մասնատելու փոխարէն կենտրոնացնեն բոլորի կողմից ընդունելի յստակ նպատակի իրականացման համար: Նոյնիսկ այս իրավիճակում, երբ կայ լարւած մթնոլորտ, մենք շարունակում ենք մեր աշխատանքները մի շարք նախարարութիւնների հետ: Լաւագոյն օրինակը պաշտպանութեան եւ արտաքին գործերի նախարարութիւններն են: ՀՅԴ-ն աշխարհով մէկ իր ուժերն օգտագործում է Հայաստանի դիւանագիտութեան հետ պաշտպանելու Հայաստանի միջազգային վարկը՝ սատարելով նրա պետականութեան ամրապնդմանը եւ չթողնելով, որ ներքին խնդիրներն արտացոլւեն արտաքին ճակատում: Այս հակադրութիւններից կարող է ուրախանալ միայն ու միայն մեր թշնամին, որը Հայաստանի սահմաններից դուրս է:

Ուզում եմ յիշեցնել Ստեփանակերտում հոկտեմբերին հրաւիրւած խորհրդաժողովի մասին, երբ առաջին անգամ հաւաքւեցին Արցախին սատարող շուրջ 150 քաղաքական, գիտական եւ մամուլի օտարազգի ներկայացուցիչներ: Հոկտեմբերին տեղի ունեցած այդ խորհրդաժողովում հիմք դրւեց Արցախի բարեկամների ցանցին, որը շարունակական երեւոյթ է եւ պէտք է ընդարձակւի:

 

- ՀՅԴ-ն արդէն 130-ամեակն է թեւակոխում: Ի՞նչ ծրագրեր են նախատեսւում, որո՞նք էք համարում կուսակցութեան առաջնահերթ մարտահրաւէրները:

- Առաջիկայ տարիների մեր կարեւորագոյն մարտահրաւէրը Հայաստանի հզօրացումն է, Հայաստանի տնտեսական զարգացումը, ընկերային արդարութեան հաստատումը եւ միասնականութեան ոգու վերականգնումը: Երկրորդը՝ Արցախի պարագայում բանակցային գործընթացի առողջ ընթացքն է՝ Արցախի ինքնորոշման իրաւունքի եւ վերջապէս անկախութեան ճանաչումը: Արցախը պիտի դառնայ լիիրաւ անկախ եւ վերամիաւորւի Մայր հայրենիքի հետ:

Սփիւռքի դէպքում վերակենսաւորման խնդիր ունենք: Ծրագրում ենք այլ ուժերի հետ խորհրդաժողով կազմակերպել եւ բոլոր ուղեկից կառոյցների միացեալ համագումար հրաւիրել հայրենիքում: Անշուշտ, մեծ շուքով նշելու ենք Սեւրի դաշնագրի 100-ամեակը, որը պարտամուրհակ է հայ ժողովրդի նկատմամբ:

Այստեղ ուզում եմ աւելացնել, որ առկայ է միջինարեւելեան ճգնաժամերի խնդիրը, որը մենք պէտք է համակողմանի ուսումնասիրութեան ենթարկենք եւ այն հունաւորելու ուղիներ մշակենք: Մեր նպատակն այն է, որ Սփիւռքի սիրտը հանդիսացող, երբեմնի հզօր միջինարեւելեան գաղութները համահայկական աջակցութեան արժանանան, որպէսզի գոյատեւեն, իսկ արտագաղթի դէպքում հաստատւեն հայրենիքում:

Ջաւախքի պարագայում՝ մեր հիմնական առաջադրանքներից է այնտեղ բնակւող հայրենակիցներին աջակցելը, որպէսզի պաշտպանւեն նրանց իրաւունքները: Վրաստանի իշխանութիւնները միշտ չէ, որ յարգում են այդ իրաւունքները: Մեր պարտականութիւնն է՝ շարունակաբար այդ հարցը օրակարգում պահել, որպէսզի մեր եղբայրներն ու քոյրերը ամուր կառչած մնան հայրենի հողին:

 

Հարցազրոյցը՝ Տաթեւիկ Աղաջանեանի

Յարակից լուրեր

Ամենաշատ ընթերցւած

Քւէարկութիւն

Կը յաջողւի՞ արդեօք Արմէն Սարգսեանին նոր որակ մտցնել ՀՀ քաղաքական կեանքում:

Եղանակ

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։