Հա

Ազգային

12/02/2020 - 08:47

Չիրականացւող սոցիալական խոստումների սպեկուլիացիան

 Պարբերաբար անդրադառնում ենք սոցիալական պաշտպանութեան ոլորտում համակարգային բարեփոխումների յետաձգմանը, դրանց իրական պատճառներին ու հետեւանքներին: Ներկայացրել ենք այս ոլորտի ապաշնորհ կառավարման մի շարք ձախողումներ: Իհարկէ, այս ամէնն արձանագրւում է գործող իշխանութիւնների չիրականացւող խոստումների ֆոնին:

Պարբերաբար անդրադառնում ենք սոցիալական պաշտպանութեան ոլորտում համակարգային բարեփոխումների յետաձգմանը, դրանց իրական պատճառներին ու հետեւանքներին: Ներկայացրել ենք այս ոլորտի ապաշնորհ կառավարման մի շարք ձախողումներ: Իհարկէ, այս ամէնն արձանագրւում է գործող իշխանութիւնների չիրականացւող խոստումների ֆոնին:

Այս մէկն առանձնայատուկ է իր նոր՝ սպեկուլիատիւ բնոյթով:

Խօսքը վերաբերում է «Սոցիալական աջակցութեան մասին» օրէնքի փոփոխութիւնների նախագծին, որը կառավարութեան ներկայացմամբ՝ քննարկւեց Ազգային ժողովի փետրւարի 11-ի նիստում: Երկու-երեք տողանոց այս նախագծով ընդամենն առաջարւում է սոցիալական աջակցութեան տրամադրման ոլորտում ՀՀ աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարութեան, մարզպետարանների եւ տեղական ինքնակառավարման մարմինների լիազօրութիւնների պարզ վերաբաշխում: Նախագծի ընդունման դէպքում տեղական ինքնակառավարման մարմինները չեն իրականացնի կառավարութեան կողմից պատւիրակւած սոցիալական ծառայութիւնները: Իսկ այդ լիազօրութիւնները կը փոխանցւեն ՀՀ աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարութեանը:

Նախագիծն էլ ներկայացւեց այնպէս, որ հէնց այս փոփոխութեամբ կը լուծւեն սոցիալական աջակցութեան խնդիրները՝ որպէս կառավարութեան կողմից խոստացւած համակարգային բարեփոխում:
Իրականում այս փոփոխութիւնը եւ դրա պոպուլիստական ներկայացումը ձախողւած հերթական փորձերն են՝ խոստացած համակարգային բարեփոխումները յետաձգելու եւ նախորդ երկու տարիներին սեփական անգործութիւնը քողարկելու նպատակով: Եւ գուցէ յանգեցնի նաև սոցիալական աշխատողների հաստիքների որոշակի կրճատման:

Սակայն պէտք է յիշեցնել՝ գործող իշխանութիւնները խոստացել էին ընտանիքների անապահովութեան գնահատման համակարգի արմատական վերանայում, որը հանդիսանում է սոցիալական աջակցութեան քաղաքականութեան հիմնական եւ որոշիչ գործիքը:

Գործող համակարգի հիմնական խնդիրները վերաբերում են դրա գործառնական հիմքերին, որոնք սահմանւած են կառավարութեան որոշումներով եւ ՀՀ աշխատանքի եւ սոցիալական հարցերի նախարարի հրամաններով:
Իշանափոխութիւնից յետոյ արդէն անցել է բաւարար ժամանակ՝ շուրջ երկու տարի: Սակայն անապահովութեան գնահատման համակարգի խոստացւած արմատական վերանայումը՝ կառավարութեան որոշումների եւ նախարարի հրամանների համապատասխան փոփոխութիւններն իրականացւած չեն: Իսկ կատարւած մէկ-երկու փոփոխութիւնները կրել են ոչ թէ համակարգային, այլ կոսմետիկ բնոյթ՝ առաւել խորացնելով գործող համակարգում առկայ խնդիրները: Մասնաւորապէս, անապահովութեան անուղղակի գնահատման եղած ցուցանիշներն են աւելացւել խնդրահարոյց նոր ցուցանիշներով: Իսկ քաղաքականութեան պատասխանատուները սիրողական մակարդակով այս խնդիրների մասին միայն պարբերաբար խօսում են:
Միւս կողմից՝ յետաձգւում է բնակչութեան եկամուտների համատարած յայտարարագրման համակարգի ներդրումը, առանց որի անհնար է ապահովել անապահովութեան եւ սոցիալական կարիքների օբեկտիւ գնահատում:
Կիրառւող մեթոդը հիմնւած է գնահատման անուղղակի ցուցանիշների, ոչ բաւարար տեղեկատւութեան եւ սոցիալական աշխատողի սուբեկտիւ եզրակացութեան վրայ: Սրանով են հիմնականում պայմանաւորւած կոռուպցիոն պահպանւող ռիսկերը, ընտանեկան եւ սոցիալական նպաստների, ինչպէս նաեւ սոցիալական աջակցութեան միւս ծրագրերի հասցէականութեան խնդիրները:

Իրական լուծում ապահովող փոփոխութիւնները պէտք է սկսել հէնց անապահովութեան եւ սոցիալական կարիքի գնահատման մեթոդաբանական ու տեղեկատւական հիմքերի ապահովումից: Այս ուղղութեամբ անհրաժեշտ էր շարունակել մեկնարկած համակարգային բարեփոխումները մասնագիտական համակարգւած աշխատանքով:
Հետեւաբար, սոցիալական ծառայութիւններ մատուցող պետական եւ տեղական ինքնակառավարման մարմինների կազմակերպութիւնների ենթակայութեան փոփոխութիւնները, միաւորումները, եղած լիազօրութիւնների վերաբաշխումները, որոնք առաջարւում են վերը նշւած օրէնքի նախագծով, եւ նմանօրինակ մեխանիկական այլ փոփոխութիւններն՝ ի սկզբանւ ձախողւած են արդիւնքի տեսանկյունից: Ի դէպ՝ մեր երկրի բնակչութեան 23.5 տոկոսն աղքատ են: Իսկ 2018թ. աղքատութեան մակարդակի նւազման տեմպը 70 տոկոսով զիջել է 2017թ. ցուցանիշը, նաեւ՝ աշխատողների 25 տոկոսը շարունակում են աղքատ մնալ:

Նշւած խնդիրները համակողմանի են, իսկ լուծումները բարդ են: Պոպուլիզմն այստեղ որեւէ իրական արդիւնք չի ունենալու:
Յոյսը միշտ կայ …

Թադէոս Աւետիսեան
ՀՅԴ Բիւրոյի տնտեսական հետազօտութիւնների գրասենեակի
ծրագրերի համակարգող

 

Յարակից լուրեր

  • Կառավարութիւնը մանիպուլիացիաներով ձգտում է մէկ օր աւել ձգել իշխանութիւնը
    Կառավարութիւնը մանիպուլիացիաներով ձգտում է մէկ օր աւել ձգել իշխանութիւնը

    Հայաստանի տնտեսութիւնը յետճգնաժամային վերականգնման առաջին նշաններն է ցուցադրում: Այս կարեւոր ազդարարումն արեց վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանը փետրւարի 18-ի կառավարութեան նիստում, ապա մեկնաբանեց. «Փետրւար ամսւայ առաջին 15 օրերի տւեալներով հանրապետութիւնում հսկիչ-դրամարկղային կտրոններով եւ հաշւարկային փաստաթղթերով արձանագրւել է 604 հազար գործարքով աւելի, քան նախորդ տարւայ փետրւարի առաջին 15 օրերին, իսկ դրամաշրջանառութիւնը նախորդ տարւայ փետրւարի առաջին 15 օրերի համեմատ աճել է 12 տոկոսով կամ շուրջ 31.4 մլրդ դրամով»:

  • Ի՞նչ կարելի էր անել հանրաքւէին յատկացւած 7 մլն. դոլարով
    Ի՞նչ կարելի էր անել հանրաքւէին յատկացւած 7 մլն. դոլարով

    Անթոյլատրելի է պետական անարդիւնաւէտ ծախսեր կատարել, երբ բազմաթիւ չլուծւած սոցիալական խնդիրներ կան երկրում։ Սահմանադրական բարեփոխումների հանրաքւէի անցկացման համար տրամադրած գումարով կարող էին սոցիալական մի շարք խնդիրներ լուծել։

  • Կառավարութեան քաղաքականութեան մէջ յստակ չեն ուրւագծւում ներառական զարգացման առաջնահերթութիւնները
    Կառավարութեան քաղաքականութեան մէջ յստակ չեն ուրւագծւում ներառական զարգացման առաջնահերթութիւնները

    Շատ դժւար է գործնականում հիմնաւորել, որ Ամանորին ծախսւած 271 մլն. դրամի ծախսն է հիմնական այն գործօնը, որ այդ օրերի ընթացքում մօտ 9 մլրդ. դրամով շրջանառութիւնն աճել է մեր երկրում, այս մասին Tert.am-ի հետ զրոյցում ասաց ՀՅԴ Բիւրոյի տնտեսական հետազօտութիւնների գրասենեակի ծրագրերի համակարգող, տնտեսագէտ Թադէոս Աւետիսեանը՝ անդրադառնալով վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանի՝ երէկւայ ուղիղ եթերին հնչեցրած յայտարարութեանը:

  • «Յեղափոխական ընտրեալները»՝ բարձրաստիճանները եռապատկեցին իրենց վարձատրութիւնը
    «Յեղափոխական ընտրեալները»՝ բարձրաստիճանները եռապատկեցին իրենց վարձատրութիւնը

    2019 թւականը բացասական իմաստով նաեւ աննախադէպ էր աշխատավարձերի չափերի փոփոխութեան առումով: Օրւայ իշխանութիւնները շարունակեցին իրենց հերթական խոստումը. «առաջին հերթին եւ միջինից առաւել բարձր տեմպերով ապահովելու են աշխատող աղքատների՝ ցածր եկամուտ ունեցողների վարձատրութեան աճը»:

  • Ժողովրդագրութիւն` խոստումներ եւ իրական փաստեր
    Ժողովրդագրութիւն` խոստումներ եւ իրական փաստեր

    Իշխանափոխութեան ընթացքում եւ դրանից յետոյ ժողովրդագրութեան ոլորտում քաղաքական խոստումները նոր թափ ստացան՝ արտագաղթից դէպի հայրենադարձութիւն, ծնելիութեան բում, բնակչութեան թւի շեշտակի աճ եւ այլն: Բնական է, եթէ նկատի ունենանք, որ ժողովրդագրական ցուցանիշները մեր երկրում ունեն բացասական կայուն միտում: Ցաւօք, այս միտումը շարունակւում է նաեւ ներկայումս, եւ մօտեցել ենք ժողովրդագրական ճգնաժամի շեմին:

Ամենաշատ ընթերցւած

Քւէարկութիւն

Կը յաջողւի՞ արդեօք Արմէն Սարգսեանին նոր որակ մտցնել ՀՀ քաղաքական կեանքում:

Եղանակ

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։