Հա

Ազգային

26/12/2020 - 13:00

Սգակիր Ձմեռ պապը

Այս տարի ծառը չկայ։

Այդ վիթխարի ծառը, որ Երեւանի եւ այլ քաղաքներու կեդրոնական հրապարակներուն վրայ, քանի մը շաբթուան համար «ծիլ կ՛առնէր»։

Ծառին փոխարէն, զայրացած եւ ընդվզած հայորդին ծառացած է հրապարակներուն վրայ, սգաւոր Կաղանդ, Արցախակորոյս Ամանոր մը տօնելու։

«Ահա՛ ծառը, հին ծառացումներս մոռցնել տուող գեղածիծաղ ծառ. ահա՛ լոյսերը, որ վառած են ու ողողած ճամբադ` եկո՛ւր»:

Պoղոս ՍնապեանԿորստական թոյներ» - 1970)

 

Այս տարի ծառը չկայ։

Այդ վիթխարի ծառը, որ Երեւանի եւ այլ քաղաքներու կեդրոնական հրապարակներուն վրայ, քանի մը շաբթուան համար «ծիլ կ՛առնէր»։

Ծառին փոխարէն, զայրացած եւ ընդվզած հայորդին ծառացած է հրապարակներուն վրայ, սգաւոր Կաղանդ, Արցախակորոյս Ամանոր մը տօնելու։

Սուգի մէջ է մինչեւ իսկ բնութիւնը, որուն դէմ այրող նիւթեր գործածեց թշնամին, դիրք եւ հող գրաւելու իր կանխամտածուած, դաւադիր ոճիրները իրագործելու զուգահեռ։ Աղաղակող էր տարանջատուող եւ ֆոսֆորային ռումբերու գործածութիւնը՝ Արցախի շէներուն եւ անտառային շրջաններուն դէմ:

Տժգոյն եւ այլանդակուած են անտառները, մոխրացած ու տերեւազուրկ են ճիւղերը։

Խոր սուգի մէջ է Ձմեռ պապը, եւ անշուշտ՝ մոլորած։

Այո՛, մոլորած։ Թէեւ ան միշտ ալ ձիւնի տակ, իր եղջերուներով եւ սահնակով կ՛այցելէր մատղաշ մանուկներուն եւ պատանիներուն՝ բարիք բաշխելու համար, այս տարի «կորսուած» է շրջանէ շրջան փոխադրուելու պահուն։ Արբանեակներու միջոցաւ, արդիական միջոցներով կերտուած ճամբաներն ու արահետները զինք շուարումի մատնած են։ Իր այցելած գիւղերէն ու երդիքներէն շատեր հայուն ձեռքէն ելած եւ յանձնուած՝ թշնամիին, այդ ալ՝ արդիական… «Կուկըլ»-եան մտայնութեամբ։

Տարիք չեն ճանչնար տօնական օրերը։ «Սիրուն զանգակները․․․» նոյնքան քաղցր ու ախորժալուր կը հնչեն նորածինին, պատանիին եւ ալեհեր ծերունիին։ Հիմա, դարերու պատմութիւն ունեցող զանգակներ պիտի մնան… լռելի, սկսելով Դադի վանքի ամեհի զոյգ մը զանգերէն, որոնք քակուեցան, ծրարուեցան զիրենք լսող ժողովուրդին հետ բռնեցին բռնագաղթի ճամբան:

Բոլոր հայերուս նման, Ձմեռ պապն ալ կը շարունակէ հեռուէն ըմբոշխնել Մասիսները, որոնք թէեւ սահմանէն անդին են, սակայն մեր սրտի սահմանէն ներս են առնուած, եւ՝ այնքա՜ն հարազատ։

Ճակատագի՞ր։ Քանի մը շաբթուան մէջ, Մասիսներու ճակատագրին ենթարկուեցան Արցախի բոլոր բարձր լեռները` Գոմշասարը (3724 մեթր), Ծռասարը (3616 մ․), Քէօռօղլուդաղը (3462 մ․), Օմարը (3395 մ․), Մեծ Հինալը (3367 մ․), Մռաւը (3343 մ․), Սպիտակասարը (3200 մ․), Քիրսը (2724 մ․) եւ նոյնիսկ վերջերս Դիզափայտը (2478 մ․), որուն լանջերուն կը գտնուին Հին Թաղերն ու Խծաբերդը։ Դեռ աւելին, Սիւնեաց աշխարհի Խուստուփն ալ սահմանամերձ դարձած է եւ թիրախ՝ արցախեան բարձունքներու ճակատագրին մատնուելու։

«...Նախ այցի գնա՛ մոռցուած խրճիթներուն, հիւղերուն, ճակատագրէն զարնուած մարդոց որդիներուն, զրկուած մանուկներուն, որոնց հայրերը լուռ կը տառապին, մայրերը կու լան նոյն կսկիծով. նախ չքաւորներուն դուռը զարկ, որբերուն ժպտէ՛, հանդիպէ ամէնուն, բաշխէ՛ բարիքներդ, քաղցրացուր անո՛նց կեանքը, լիացուր բոլորը ու յետո՛յ եկուր...», գրած է Պօղոս Սնապեան (1927-2014), որուն համար Նոր Տարուան շրջանը միշտ ալ իւրայատուկ էր:

Շշմած ու վհատած կը թուի ըլլալ Ձմեռ պապը։

Որո՞ւն դուռը թակել, որո՞ւն երդիքին տակ տօնել Ամանոր։

Պահ մը մէկդի դնենք ցոյցերը, հազարաւոր զոհերը ողբացող հարազատները, տնտեսական դժուարութիւններն ու պսակաձեւ ժահրը. անդին, զարհուրելի են տեսարանները, հոն Եռաբլուր կոչուող բարձունքին վրայ։ Քաղաք մըն է անիկա, գեր-բնակուած եւ աշխարհի ամենէն աւելի երիտասարդը, սակայն դժբախտաբար անշունչ քաղաք մը։

Ձմեռ պապը պիտի չուզէ՞ր առանց հրմշտուքի, արգելքի եւ ընդդիմութեան այցելել Եռաբլուր եւ խոնարհիլ հոն հանգչած հազարաւոր մատղաշներու շիրիմին։ Անշո՛ւշտ որ պիտի ուզէր եւ խրատական ձայնով մը պիտի արձագանգէր, թէ Եռաբլուրը վախճան չէ. Եռաբլուրը ուխտավայր է, ուրկէ ճամբայ պիտի ելլէ մօտիկ եւ աւելի հեռու անցեալներուն գործուած սխալներուն դարմանումի, կորուստներու վերականգնումի եւ իրաւունքներու տիրացման Հայուն նոր քայլարշաւը՝ որքան ալ որ թշնամիին ստեղծած արհաւիրքները մթագնած ըլլան այսօրուան երկինքը:

Իւրաքանչիւր հայ ձեռքերու միացումով պիտի վերակերտէ հայրենիքն ու ապագան, եւ Ձմեռ պապը մեր կողքին պիտի ըլլայ նոր տօնածառերը զարդարելու պահուն։

 

«Հայրենիք»-ի խմբագրական,

Պոսթըն

Յարակից լուրեր

  • Մենք դեռ կը վերադառնանք
    Մենք դեռ կը վերադառնանք

    ՅԴ Արցախի երիտասարդական միութեան անդամները, մայիսի 9-ին՝ Շուշիի ազատագրման օրւայ առթիւ այցելել են Շուշիի տանկ-յուշարձան, ծաղիկներ խոնարհել, տեղադրել Արցախի Հանրապետութեան պետական դրօշն ու «Մենք դեռ կը վերադառնանք» գրառմամբ պաստառ. տեղեկացնում է «Ապառաժ»-ը:

  • «Դաշնակցութեան յուսահատիլ արտօնուած չէ». Յակոբ Տէր-Խաչատուրեան
    «Դաշնակցութեան յուսահատիլ արտօնուած չէ». Յակոբ Տէր-Խաչատուրեան

    «Արեւելք»-ի «Անկեղծ Զրոյց» ծրագրի շրջանակներուն մէջ Սագօ Արեան հարցազրոյց մը ունեցած է ՀՅԴ Բիւրոյի ներկայացուցիչ՝ Յակոբ Տէր-Խաչատուրեանին հետ։

  • Մայիսի 9-ի դաժան սիմւոլիզմը
    Մայիսի 9-ի դաժան սիմւոլիզմը

    Պատմութիւնը դաժան է նաեւ խորհրդանիշներով, որոնք, որպէս կանոն, լինում են ոչ պատահական։ Ուղիղ երեք տարի առաջ այս օրը՝ մայիսի 9-ին, պսեւդոզինւորական շապիկը վարչապետի փողկապով փոխարինած Նիկոլ Փաշինեանը Ստեփանակերտում յայտարարեց, որ Արցախը պէտք է վերադառնայ բանակցային գործընթաց, որ առանց Արցախի մասնակցութեան՝ բանակցութիւններ չեն կարող լինել։

  • Պետութեան ու ժողովրդի ապագայով մտահոգ իւրաքանչիւր մարդ մայիսի 9-ին կը լինի Ազատութեան հրապարակում
    Պետութեան ու ժողովրդի ապագայով մտահոգ իւրաքանչիւր մարդ մայիսի 9-ին կը լինի Ազատութեան հրապարակում

    Արցախի առաջին ու Հայաստանի երկրորդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարեանը հակիրճ, բովանդակալի, վստահութիւն ներշնչող «Կհանդիպենք վաղը» գրառմամբ մայիսի 9-ին բոլորիս, ազատամիտ ու հայրենասէր ողջ հայութեանը, պետութեան ու ժողովրդի ապագայով մտահոգ իւրաքանչիւր քաղաքացու հրաւիրել է Ազատութեան հրապարակ` ներկայ լինելու ու մասնակցելու իր նշանակած հանրահաւաքին։

  • «Մենք արցախեան օրակարգով մեր քաղաքական եւ քարոզչական զէնքերը վայր չենք դրել». Հրաչ Վարժապետեան
    «Մենք արցախեան օրակարգով մեր քաղաքական եւ քարոզչական զէնքերը վայր չենք դրել». Հրաչ Վարժապետեան

    Մայիսի 4-ին առցանց «Հրապարակ»-ի «Հանդիպում» հաղորդաշարի հիւրն էր ՀՅԴ Արեւմտեան Եւրոպայի Կենտրոնական կոմիտէի ներկայացուցիչ Հրաչ Վարժապետեանը:

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։