Հա

Ազգային

08/05/2021 - 11:35

Շուետիոյ արտաքին նախարարը խիստ քննադատութեան տակ

Կառավարութիւնը պարտաւոր է ճանաչել՝ Ցեղասպանութիւնը ցեղասպանութիւն է. Այսպէս է Էքսպրեսըն թերթի խմբագրականի խորագիրը 3 մայիսի 2021 համարին մէջ։

Արտաքին գործոց նախարար Անն Լինտէի տարօրինակ յայտարարութեան հետ կապուած քննարկումները կը շարունակուին Շուէտիոյ մէջ. Նախարարը թուիթերեան մէկ գրառութեամբ ցեղասպանութիւնը կը փոխարիներ խոշտանգում բառով, Ես կը փորձեմ կարճ ակնարկ մը կատարել Բայդընի կողմէ ցեղասպանութիւն բառի օգտագործման եւ Շուետիոյ մէջ անոր ստեղծած արձագանքներու մասին:

ՍԻՒԶԱՆ ԽԱՐՏԱԼԵԱՆ

Շուէտիոյ Հայ Դատի յանձնախումբ

 

Կառավարութիւնը պարտաւոր է ճանաչել՝ Ցեղասպանութիւնը ցեղասպանութիւն է. Այսպէս է Էքսպրեսըն թերթի խմբագրականի խորագիրը 3 մայիսի 2021 համարին մէջ։

Արտաքին գործոց նախարար Անն Լինտէի տարօրինակ յայտարարութեան հետ կապուած քննարկումները կը շարունակուին Շուէտիոյ մէջ. Նախարարը թուիթերեան մէկ գրառութեամբ ցեղասպանութիւնը կը փոխարիներ խոշտանգում բառով, Ես կը փորձեմ կարճ ակնարկ մը կատարել Բայդընի կողմէ ցեղասպանութիւն բառի օգտագործման եւ Շուետիոյ մէջ անոր ստեղծած արձագանքներու մասին:

Երկար ժամանակ ես համոզուած էի, որ Շուետիոյ մէջ ոչ մէկը հետաքրքրուած է ցեղասպանութեան թեմայով աւելին ճանաչման պահի կարեւորութեամբ… ուստի կառավարութիւնը կրնար երկար տարիներ շարունակ իր սիրախաղը հանգիստ տանիլ Թուրքիոյ հետ:

Ես հաճելիօրէն զարմացած եմ առաջացած հակազդեցութեամբ. այս վերջին օրերու ընթացքին մենք տեսանք թէ ինչպէս շարքային քաղաքացիներ, ակտիւ անհատներ, զանգուածային լրատուամիջոցներ, խոշոր թերթեր, կարծիք գրողներ, փորձագէտներ եւ մտաւորականներ սկսան դատապարտումի մեծ արշաւ արտգործնախարարին ցուցաբերած վատ դատողութեան դէմ։

Այսօր երկրի կարեւորագոյն թերթերէն մէկուն մէջ լոյս տեսաւ խումբ մը սոցիալ-դեմոկրատ կուսակցութեան պատկանող քաղաքական գործիչներ, Örebro, Norrköping, Eskilstuna, Södertälje, Botkyrka շրջաններէն ուր անոնք կոչ կուղղեն իրենց կուսակցութեան ղեկավարութեան եւ անդամներուն ճանաչել հայկական ցեղասպանութիւնը. այնտեղ կը կարդանք՝ «Այնպէս որ, յոյսը մեր կուսակցութեան հետ է: Առանց Սոցիալ-դեմոկրատներու մասնակցութեան ճանաչում պիտի չըլլայ: Այժմ, երբ ԱՄՆ նախագահ Բայդենը առաջ քաշեց այդ հարցը, պէտք է ակնյայտ ըլլայ, որ Շուետիան եւս հետեւի անոր օրինակին: Հիմա ժամանակն է: Սոցիալ-դեմոկրատներու միջազգային խիղճը, ճնշումներու դէմ ուղղուած մեր աշխատանքը եւ պատմութենէն դասեր քաղելու մեր ձգտումը, որպէսզի այն չկրկնւի, պէտք է արտացոլուին կառավարութեան որոշման մէջ։

Ընդունէք եւ ճանաչէք ցեղասպանութիւնը հիմա: Ոչ միայն այն պատճառով, որ մեր երկրին մէջ կան ու կապրին ցեղասպանութենէն տուժած շատ մարդիկ, կամ այն որ ճանաչումի համար աշխատող շատ ուժեղ ձայներ կան, այլ այն պարզ պատճառով, որ այն ճիշտն է, արդարն է»։

Ամէն ինչ սկսաւ թուիթերի վրայ, երբ ապրիլ 24-ին մի քանի ժամ Շուեդիոյ մէջ Տրենդինգ էր massövergrepp արտայայտութիւնը… անգլերէնով մօտաւորապէս mass abuse, զանգուածային չարաշահումներ… զայրացած ձայներ կուգային ամէն կողմէ.

Արդէն երկու օր է, ինչ Շուէդիան զայրացած է Ան Լինդի թւիթէն, ուր ան անխոհեմօրէն ցեղասպանութեան փոխարեն օգտագործեց շուէտացիներու համար անծանօթ #Massövergrepp- բառը: Նախարարը մի նոր բառ յօրինեց խուսափելու համար իր պատասխանատւութենէն.

Գրեթէ բոլոր խոշոր լրատուամիջոցները անխտիր կը քննարկէին այդ հարցը, եւ կեղծաւորութեան մէջ կը մեղադրեն արտգործնախարարին:

Իսկ Արտաքին գործերու նախարարը բացակայ է … ան կը հրաժարի տէր կանգնիլ իր իսկ բառերու ընտրութեան:

Ժամանակին Շուէտիոյ մէջ ոչ մէկը գիտեր թէ ինչ է Հայոց Ցեղասպանութիւնը: Մեր գաղութը երկար տարիներ փորձած է հասարակական կարծիք ստեղծելու կողքին նաեւ հասնիլ քաղաքական շրջանակներու. ես իմ կարգին Հայոց Ցեղասպանութեան թեմայով նկարահանած եմ 4 ֆիլմեր որոնք ցուցադրուած են շուետական հեռուստատեսուտեամբ։

Իսկ այսօր նունիսկ Շուեդական պետական ռադիոն լուրերու իր ծրագրէն 15 րոպէ տեւողութեամբ քննարկեց Հայոց Ցեղասպանութեան հարցը…. 15 րոպէն երկար ժամանակ է… հրաւիրուած էր նաեւ պրոֆեսոր պատմաբան իրաւագէտ Օւէ Բրինգը, որ պարզաբանեց, որ միակ խնդիրն այն է, որ կառավարութիւնը չի ցանկանար առճակատումի երթալ Թուրքիոյ հետ … Եւ այսպիսի բառախաղերով խուսափիլ քաշքշուկներէ ու հնարաւոր հետեւանքներէ, որ բոլորը գիտեն որ պատմական իրականութիւնը Ցեղասպանութիւն է եւ միայն ու միայն Ցեղասպանութիւն.

Այսօր իշխանութեան է Սոցիալ-դեմոկրատական կառավարութիւն, մի կուսակցութիւն, որու բարձրագոյն համագումարը յստակ դիրքորոշում ընդունած է խնդրի վերաբերեալ եւ կառավարութեան յանձնարարած ոչ միայն ճանաչել Հայոց Ցեղասպանութիւնը, այլեւ աշխատիլ եւ աջակցիլ անոր ճանաչմանը ամբողջ աշխարհի մէջ:

Երկարատեւ ջանքերն արդիւնք կուտան…

Բայց դեռ շատ ընելիքներ կան:

 

Ահա մի քանի վերնագիր խոշոր լրատուամիջոցներէն

- Հանրային ճնշումը խստանում է Էն Լինդի դէմ

- Տիկին արտգործնախարար Սա Ցեղասպանութիւն է

- Այլեւս յիմար խաղերու տեղ չկայ

- Անն Լինդի թւիթին դէմ ուժեղ հակազդեցութիւններ

- Շուետիան պէտք է խօսի բարձր եւ պարզ եւ հետեւի Բայտընի օրինակին

- Դա ցեղասպանութիււն էր Ann Linde

- Ի՞նչով է զբաղուած արտաքին գործերու նախարարը

- Քննադատութեան փոթորիկ Արտաքին գործերու նախարարի հասցէին

 

Յարակից լուրեր

  • El Genocidio Armenio. նոր գրքի հեղինակը լաւատես է Իսպանիայի կողմից Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման հարցում
    El Genocidio Armenio. նոր գրքի հեղինակը լաւատես է Իսպանիայի կողմից Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման հարցում

    Իսպանիայում առաջին անգամ լոյս է տեսել փաստագրական ամփոփ գիրք Հայոց Ցեղասպանութեան մասին: «Հայոց Ցեղասպանութիւն» (El Genocidio Armenio) իսպանալեզու գրքի հեղինակը՝ Մադրիդի Սան Պաբլօ համալսարանի արդի համաշխարհային պատմութեան դասախօս, իրաւաբան Ռիկարդօ Ռուիս դէ լա Սերնան, տարիներ շարունակ ուսումնասիրում է 1915 թւականին Օսմանեան կայսրութիւնում երիտթուրքական կառավարութեան կողմից իրականացւած մեծ եղեռնագործութիւնը եւ պայքարում է Իսպանիայում համապետական մակարդակով Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման համար:

  • «ԵԽ զեկոյցը 2 նշանակութիւն ունի»․ թուրքագէտը բացատրել է՝ որոնք են դրանք
    «ԵԽ զեկոյցը 2 նշանակութիւն ունի»․ թուրքագէտը բացատրել է՝ որոնք են դրանք

    Հայոց Ցեղասպանութեան հարցը Եւրոխորհրդարանի կողմից առաջին անգամ չի բարձրացւում, Թուրքիային ճնշելու համար այդ խնդիրը յաճախ արծարծւող թեմաներից է։ Sputnik Արմենիայի եթերում այսպէս մեկնաբանեց թուրքագէտ Ռուբէն Մելքոնեանը ԵԽ զեկոյցը, որտեղ Թուրքիայից պահանջւում է ճանաչել Հայոց Ցեղասպանութիւնը։

  • «Մարդկային պատմութիւնները կը քանդեն ատելութեան պատերը». ի՞նչ փոխւեց հայկական արմատները բացայայտած Ֆեթհիյէ Չեթինի կեանքում
    «Մարդկային պատմութիւնները կը քանդեն ատելութեան պատերը». ի՞նչ փոխւեց հայկական արմատները բացայայտած Ֆեթհիյէ Չեթինի կեանքում

    Թուրքիայում գործող իրաւաբան, գրող, մարդու իրաւունքների պաշտպան Ֆեթհիյէ Չեթինը, որը նաեւ Հրանտ Դինքի ընտանիքի փաստաբանն է, հաւատացած է, որ օրերից մի օր Թուրքիայի հասարակութիւնը կը ճանաչի Հայոց Ցեղասպանութիւնը, կընդունի ճշմարտութիւնը: Նա համոզւած է, որ պէտք է շարունակել պարբերաբար դրա մասին խօսել, մարդկային պատմութիւնները վերհանել, ինչպէս արեց ինքը տարիներ առաջ, երբ ուսանող ժամանակ բացայայտեց իր տատիկի հայ լինելու հանգամանքը: Մայրական տատիկը, որը փրկւել էր 1915 թւականի Եղեռնից, հետագայում ամուսնանում է թուրքի հետ: Նա երբեք չի մոռանում իր արմատները եւ կեանքի վերջին տարիներին իր ով լինելու գաղտնիքը բացում է թոռանը՝ Ֆեթհիյէ Չեթինին:

  • Հայոց Ցեղասպանութիւնը
    Հայոց Ցեղասպանութիւնը

    Անլուր տառապանք է կրել հայ ժողովուրդը, թուրքական բիրտ լծի ներքոյ իր հայրենիքում՝ Արեւմտեան Հայաստանում:

    Աւելի քան 600 տարի, նա շատ մօտկից զգացել է օսմանեան աւազակային պետութեան սարսափներն ու բռնութիւնները, բայց այն ինչ բաժին ընկաւ մեր ժողովրդին, Ա. Համաշխարհային պատերազմի տարիներին իր նախադէպը չի ունեցել թէ՛ մեր ժողովրդի պատմութեան, եւ թէ՛ մարդկային պատմութեան մէջ, որի 107-րդ տարելիցը լրացել է 2022 թ.-ին:

  • ԱՄՆ Պետդեպարտամենտը՝ «TRT Haber»-ին․ «Բայդէնի կողմից Ցեղասպանութիւն եզրոյթի օգտագործումը հիմնւած է պատմական արձանագրումների վրայ»
    ԱՄՆ Պետդեպարտամենտը՝ «TRT Haber»-ին․ «Բայդէնի կողմից Ցեղասպանութիւն եզրոյթի օգտագործումը հիմնւած է պատմական արձանագրումների վրայ»

    Թուրքիայի պետական լրատւական հեռուստաընկերութիւնը՝ «TRT Haber»-ը, ԱՄՆ նախագահ Ջօ Բայդէնի կողմից ապրիլքսանչորսեան ելոյթում Ցեղասպանութիւն եզրոյթի օգտագործման հետ կապւած հարցում է ուղարկել ԱՄՆ Պետդեպարտամենտ։

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։