Հա

Քաղաքական

18/01/2021 - 13:47

Գծագրւում է Հարաւային Կովկասի նոր ճարտարապետութիւնը, գուցէ՝ առաջիկայ 100 տարւայ համար, մենք ուշանում ենք՝ պարտւած եւ ծաղրի արժանացած իշխանութեամբ մեր շահը չենք կարողանալու պաշտպանել

Ամենացաւոտ հարցն է՝ ինչպէս չկարողացանք բռնել ՄԷԿ հոգու ձեռքը, որը երկու տարի շարունակ, բոլորիս աչքի առաջ, բանակցութիւնները տանում էր փակուղի ու պատերազմը դարձնում անխուսափելի։
Առնւազն 20-25 հոգի, երկու տարի շարունակ, գրեթէ ամենօրեայ ռեժիմով զգուշացրել է այս հեռանկարի մասին, բայց դա աղէտալիօրէն փոքր թիւ էր ու ի զօրու չեղաւ՝ բռնելու նրա ձեռքը, կանգնեցնելու ողբերգութեան թափանիւը։ Ինչու՞, որովհետեւ մենք՝ զգուշացնողներս, անհատներ էինք ընդամենը։ Իսկ ինստիտուտները, համակարգերը եւ հասարակութիւնը՝ որպէս ինստիտուտ, չափից դուրս թոյլ էին։

ՎԱՀԷ ՅՈՎՀԱՆՆԻՍԵԱՆ

 

Ամենացաւոտ հարցն է՝ ինչպէս չկարողացանք բռնել ՄԷԿ հոգու ձեռքը, որը երկու տարի շարունակ, բոլորիս աչքի առաջ, բանակցութիւնները տանում էր փակուղի ու պատերազմը դարձնում անխուսափելի։
Առնւազն 20-25 հոգի, երկու տարի շարունակ, գրեթէ ամենօրեայ ռեժիմով զգուշացրել է այս հեռանկարի մասին, բայց դա աղէտալիօրէն փոքր թիւ էր ու ի զօրու չեղաւ՝ բռնելու նրա ձեռքը, կանգնեցնելու ողբերգութեան թափանիւը։ Ինչու՞, որովհետեւ մենք՝ զգուշացնողներս, անհատներ էինք ընդամենը։ Իսկ ինստիտուտները, համակարգերը եւ հասարակութիւնը՝ որպէս ինստիտուտ, չափից դուրս թոյլ էին։

Անվտանգութեան խորհուրդ, ԱԱԾ, Բանակ, Արցախի իշխանութիւններ, ԱԺ իշխող խմբակցութիւն. ու՞ր էին այս ինստիտուտները։ Ո՞ւր էին այսօր տարբեր դահլիճներում իրենց պատռելով Նիկոլի հրաժարականը պահանջող մտաւորականները։ Ու՞ր էին բուհերը, պրոֆեսորադասախօսական համայնքը, Ակադեմիան, ստեղծագործական միութիւնները։ Ո՞ւր էր առաջին քրիստոնեայ հասարակութիւնը։ Իմ նշած 20-25 հոգուն ամբողջ կեանքում հանգիստ չի տալու այդ միտքը՝ մենք գիտէինք, մենք ասում էին դրա մասին, մենք գոռում էին դրա մասին, բայց չկարողացանք տեղ հասցնել։ Եւ ինչ-որ մի աւել բան չարածի զգացումը մեզ միշտ ուղեկցելու է։



Չկրկնել պատմութիւնը

Հիմա, իհարկէ, խօսողները շատ են, հայհոյողները՝ աւելի շատ, Նիկոլի հրաժարականը պահանջողները՝ անթիւ-անհամար։ Բայց այդ դժգոհութիւնն առայժմ չի ստանում ինստիտուցիոնալ տեսք եւ, նախադէպը ունենալով, կայ մտավախութիւն, որ դարձեալ մեզ կարող է չյաջողւի կանգնեցնել հիմա էլ նո´ր ողբերգութեան անիւը։

Այս իրականութեան անբաժանելի մասն է նաեւ «Իմ քայլի» խմբակցութիւնը՝ որպէս ինստիտուտ ու որպէս ռումբ՝ պետութեան հիմքում։

Ու դարձեալ մի 20-25 հոգանոց անւանացանկ, ովքեր որեւէ միաւորի ներսում իրար հետ կապւած չեն, գուցէ ոմանք իրար նոյնիսկ չեն ճանաչում, նախապէս չեն պլանաւորում ասելիքը, բայց գրեթէ ամենօրեայ ռեժիմով բաւական գրագէտ ներկայացնում են իրական վիճակը, ռիսկերը, ինչ պէտք է անենք եւ ինչից պէտք է խուսափենք։ Այդ 20-25 հոգին, ինչպէս մինչ պատերազմը, այնպէս էլ՝ այսօր, ասում են, բարձրաձայնում, գոռում, որ կանգնեցնել է պէտք պետութեան քայքայման ընթացքը, եւ դա պէտք է անել շատ արագ, եւ եթէ դա չանենք, ապա ոչ թէ յետոյ, այլ հէնց այս տարի են լինելու նոր խոշոր ցնցումներ եւ կորուստներ։

Ու դարձեալ՝ նոյն պատմութիւնը. թւում է, թէ ասւում է, թւում է, թէ ընկալւում է, թւում է՝ չլսելու ողբերգական նախադէպը կայ, բայց միեւնոյն է՝ հանրային, զանգւածային ինքնապահպանման բնազդը չի սրւում։

Հետեւութիւն՝ ուրեմն մի բան սխալ է արւում կամ կիսատ եւ (կամ) մեր դէմ իսկապէս գործում է լաւ կազմակերպւած գործակալական ցանց, որն ազդեցիկ է, եւ որի խնդիրն է՝ թոյլ չտալ, որ որեւէ մէկը կանգնեցնի պետութեան քայքայումը։



Ասելիքի յստակութիւն. ճիշտ ձեւակերպել ռիսկերը եւ կորուստները

Կայ հրատապ չորս խնդիր.

1. Հայ ժողովրդին, հասարակութեան շերտերին ներկայացնել իրականութիւնը։

2. Ձեւաւորել նոր իշխանութիւն

3. Փորձել վերականգնել Հայաստան-Սփիւռք-Արցախ միասնական համակարգը

4. Աշխատեցնել պետական համակարգը՝ սկսել աշխատել

Իմ տպաւորութեամբ՝ հասարակութեան նոյնիսկ կրթւած շերտերը լաւ չեն պատկերացնում աղէտի մասշտաբները՝ այն, որ հին Հայաստանը չկայ, հին Արցախը չկայ, եւ նոյնիսկ չկայ հին հայ ժողովուրդը, որը վերջին 30 տարիներին ունէր յաղթած եւ տարածաշրջանում ձայնի իրաւունքով պետութիւն։

Հասարակութեան մէջ եւ նոյնիսկ քաղաքական վերնախաւում քչերն են հասկանում, որ հիմա գծագրւում է Հարաւային Կովկասի նոր ճարտարապետութիւնը, գուցէ՝ առաջիկայ 100 տարւայ համար։ Ու մենք ուշանում ենք, որովհետեւ պարտւած եւ ծաղրի արժանացած իշխանութեամբ մենք մեր շահը չենք կարողանալու պաշտպանել։ Մենք չենք կարող անմասն մնալ նոր Կովկասի ձեւաւորման պրոցեսին, բայց դա կարող ենք անել միայն նոր իշխանութեան պայմաններում, որը

ա/ Չի պարտւել Ալիեւին

բ/ Կը կարողանայ Ռուսաստանի հետ նոր բովանդակութեան պայմանաւորւածութիւններ ձեռք բերել

գ/ Կը կարողանայ խօսել Թուրքիայի եւ Ադրբեջանի հետ

դ/ Կը կարողանայ Իրանի հետ նոր յարաբերութիւններ ձեւաւորել

ե/ Կը կարողանայ Արեւմուտքի հետ յարաբերութիւններ վերականգնել

Կայ կարեւորագոյն խնդիր հայկական աշխարհում, որը միայն նոր իշխանութիւնը կարող է անել. պէտք է անել ամէն ինչ, որպէսզի ողբը չդառնայ հայ ժողովրդի նոր բրենդը։ Սա ուղղակի պէտք է բացառել։ Պետութիւնը պէտք է առաջինը յաղթահարի ողբի փուլը եւ պարտւածի հոգեբանութիւնը, որպէսզի հնարաւորինս արագ այն հասնի սփիւռքին։ Բայց դա հնարաւոր կը լինի միայն նոր իշխանութեան պարագայում։

 

Պէտք է պարզ հասկանալ Փաշինեանի աջակցութեան համակարգը.

1. Ալիեւը

2. Էրդողանը

3. «Իմ քայլը»

4. Հասարակութեան նւազ կրթւած շերտը

5. Առանց յստակութիւնների եւ անծրագիր ընդդիմութիւնը

Ալիեւի, Էրդողանի ու հասարակութեան նւազ կրթւած շերտի հետ առայժմ ոչինչ չենք կարող անել։ Սա պէտք է ընդունել որպէս փաստ։ «Իմ քայլի» հետ պէտք է փոխել աշխատանքի սկզբունքը։ Դադարեցնել է պէտք բոլոր բանակցութիւնները՝ համոզելու, առաջարկելու պրոցեսը, որը հիմա կայ։ Դա արդէն ինքնախաբէութիւն է։ Պէտք է ուղղակի մեծացնել հանրային ճնշումը, եւ ստեղծել այնպիսի մթնոլորտ, որ «Իմ քայլը» կամ «Իմ քայլից» ինքնուրոյն գան բանակցութիւնների։

Կը ծագի հարց՝ ինչպէս մեծացնել հանրային ճնշումները։ Դա էլ վերջին կէտն է. պէտք է էականօրէն փոխել հարթակի կարգավիճակը՝ անցում կատարել Փաշինեանի ընդդիմութիւնից՝ Փաշինեանին այլընտրանք կարգավիճակի։ Սա 2-3 շաբաթում կարելի է անել։ Հարթակն իր մի կարեւոր ֆունկցիան կատարել է՝ «Մերժիր Նիկոլին»-ը դարձել է համընդհանուր բանաձեւ, բայց այն իրացնելու համար պէտք է հանրութեանը ներկայացնել առկայ իրականութեան այլընտրանքը՝ անվտանգային, քաղաքական, տնտեսական, սոցիալական ծրագիր։ Անելիքի յստակութեամբ, ներկայ անյոյս վիճակին այլընտրանք դարձած հարթակը այդ դէպքում կը ստանայ ամենակարեւոր ու վճռական դաշնակցին՝ պետական համակարգը, ուժայիններին ու մշտապէս դիտորդ հասարակութեան շերտերին։ Պէտք է յստակ ներկայացնել փոփոխութիւնների բացակայութեան դէպքում երկրի քայքայման հեռանկարն ու զուգահեռ, նոյնքան յստակ, ներկայացնել անելիքը՝ դրանից խուսափելու համար։

 

Շարունակելի 

Ամենաշատ ընթերցւած

Քւէարկութիւն

Կը յաջողւի՞ արդեօք Արմէն Սարգսեանին նոր որակ մտցնել ՀՀ քաղաքական կեանքում:

Եղանակ

Հեղինակություն © 2011-2017 «ԱԼԻՔ» Օրաթերթ։ Բոլոր իրավունքները պահպանված են։