Հայ Դատ
Հայաստանում Հայոց Ցեղասպանութեան առաջին յուշակոթողը գտնւում է Մայր տաճարի հիւսիս-հարաւ առանցքում՝ մկրտարաանի դիմացի հատւածում

Քչերը գիտեն, որ Հայաստանում Հայոց Ցեղասպանութեան առաջին յուշակոթողը գտնւում է Մայր տաճարի հիւսիս-հարաւ առանցքում՝ մկրտարաանի դիմացի հատւածում:
Նախագծի հեղինակը Ռաֆայէլ Իսրայէլեանն է:
Կոթողն իր ասիմետրիկ խմբական խաչքարերի յօրինւածքով մարմնաւորում է 1915 թ. Ցեղասպանութեան զոհերի յիշատակը: Յուշարձանի բացման արարողութիւնը տեղի է ունեցել 1965 թւականին:
Յուշարձանի տակ ամփոփւած են Ցեղասպանութեան զոհերի մասունքներ՝ բերւած Դեր Զորից:
Նկարում հոգեւորականների թափօրն է՝ Վազգէն Ա Հայրապետի գլխաւորութեամբ: Մասունքատուփում Դեր Զորից բերւած նահատակների մասնունքներն են, որոնք ամփոփւել են յուշարձանի տակ:



